TÔI CỨU MỘT BÀ CỤ NG:Ã BẤT TỈNH TRƯỚC CỔNG CHỢ, ĐƯA BÀ VÀO V:IỆN RỒI ÂM THẦM TRẢ V:IỆN PHÍ VÌ CON CHÁU BÀ KHÔNG THẤY ĐÂU. NÀO NGỜ, SÁNG HÔM SAU, TÔI BỊ CẢ KHU CHỢ CHỈ TRỎ LÀ KẺ ĂN C:ẮP CHIẾC NHẪN VÀNG CỦA BÀ. (PHẦN 2 – BẢN ĐẦY ĐỦ)

(Tiếp theo phần 1)
Tôi không nói gì. Tôi chỉ bước lên một bước, giơ màn hình điện thoại ngay trước mặt chị Diễm, để chị ta đọc rõ từng chữ.
“Chị Diễm, năm giờ ba mươi sáng nay, chị ký nhận chiếc nhẫn này ở bệnh viện, đúng không?”
Mặt chị ta biến sắc, nhanh như bị ai tạt nước lạnh. Chị ta đưa tay định giật điện thoại, nhưng người đàn ông đi cùng đã nhanh hơn. Anh Tuấn, chồng chị ta, con trai bà cụ, chộp lấy máy, nheo mắt đọc.
Cả chợ im phăng phắc. Tiếng bà bán cá đứng gần tôi cũng ngừng bặt.
“Diễm,” anh Tuấn nói chậm rãi, “chữ ký này là của em?”
“Ảnh dựng thôi anh! Con này nó làm giả để hại em!” Chị Diễm gào lên.
“Chữ ký Đỗ Thị Diễm, em nói dựng à?”
“Thì… thì em có đi!” Chị ta cuống quýt. “Sáng sớm bệnh viện gọi điện, em chạy vào nhận đồ giùm mẹ. Em sợ mất nên giữ. Em quên nói với anh!”
“Hôm qua em bảo gọi mẹ không được, tối qua không ai biết mẹ ở đâu.” Giọng anh Tuấn trầm hẳn xuống. “Vậy sáng nay ai gọi em?”
Chị Diễm há miệng, rồi ngậm lại. Tôi thấy cổ chị ta nuốt khan một cái.
Tôi nhân lúc đó nói tiếp, không to, nhưng đủ để cả chợ nghe:
“Vậy nhẫn đâu chị? Hồi nãy chị gào cả chợ là nhẫn mất, chị bắt em trả. Nếu sáng nay chính chị cầm nhẫn, sao chị còn bảo mất?”
“Tao… tao cất ở nhà!” Chị ta lắp bắp.
“Cất ở nhà mà vừa nãy chị chửi em là đồ ăn c:ắp?”
Tiếng xì xào lại nổi lên, nhưng lần này ánh mắt của những người xung quanh đã đổi hướng. Mấy bà bán cá quay sang nhìn chị Diễm. Có người lẩm bẩm: “Ủa, vậy ra…”
Đúng lúc đó, bà Sáu chủ tiệm vàng đầu chợ, người tôi chỉ quen mặt, đi từ ngoài vào, vẻ mặt đầy bức xúc.
“Con nhỏ này nói đúng đó,” bà Sáu nói to. “Sáng nay chừng bảy giờ rưỡi, tôi vừa mở cửa tiệm, cô này vào hỏi mua lại một chiếc nhẫn vàng trơn, hơn năm chỉ. Tôi nói không có giấy tờ, tôi không nhận. Cô ta bực, bỏ đi.”
Chị Diễm trợn mắt:
“Bà nói bậy! Bà dựng chuyện!”
“Tôi bán vàng ba mươi năm, nhìn mặt khách là nhớ.” Bà Sáu không nhượng bộ. “Chiếc nhẫn có khắc chữ T bên trong, tôi còn nhớ.”
Anh Tuấn nhìn vợ. Gương mặt anh chuyển từ nghi ngờ sang trắng bệch.
“Em cầm nhẫn của mẹ đi bán?”
“Em… em đâu có bán! Em chỉ định…” Chị Diễm hoảng loạn, quay sang chỉ vào tôi. “Tất cả là tại nó! Nếu nó không chõ mũi vào chuyện nhà tôi thì…”
“Thì sao?” Tôi hỏi.
Chị ta khựng lại. Lần đầu tiên tôi thấy chị ta không còn câu nào để quát.
Anh Tuấn nắm lấy cổ tay vợ.
“Đi bệnh viện. Ngay bây giờ.”
Tôi nhìn sạp rau tan hoang của mình. Rổ rau đổ, cải xanh nát bét dưới đất. Nhưng tôi không nấn ná. Tôi nhờ bà bán cá trông giùm sạp, nhét điện thoại vào túi, rồi đi theo.
Cả đoạn đường tôi nghĩ về một chuyện mà từ hôm qua tôi chưa hiểu: bà cụ đã nói với tôi “đừng gọi con Diễm, đừng đưa cái túi này cho nó”. Một người mẹ chồng sợ con dâu đến mức đó, thì phải có lý do rất lớn.
Phòng bệnh bà cụ nằm ở lầu hai. Cô Phượng đứng sẵn ngoài hành lang, thấy tôi liền gật đầu nhẹ, rồi quay sang anh Tuấn, giọng chuyên nghiệp:
“Anh là con trai bà Năm phải không? Bà tỉnh từ sáng, huyết áp ổn. Nhưng bà dặn chỉ muốn gặp người đã đưa bà vào viện.”
Anh Tuấn gật đầu, ánh mắt đầy hổ thẹn. Chị Diễm định bước theo thì cô Phượng đưa tay chặn lại.
“Chị cũng vào được, nhưng sau khi bà đồng ý.”
“Cô là ai mà dám chặn tôi!” Chị Diễm gắt.
“Tôi là y tá trực. Và chính tôi đưa phiếu kiểm đồ cho chị lúc năm giờ ba mươi sáng nay.” Cô Phượng nhìn thẳng vào chị ta. “Chị nhớ chứ?”
Chị Diễm im bặt.
Tôi đẩy cửa bước vào. Bà Năm nằm nghiêng, đầu quấn băng, gương mặt xanh xao hơn hôm qua. Nhưng khi nhìn thấy tôi, đôi mắt bà sáng lên, rồi ngân ngấn nước.
“Con bé bán rau…”
“Dạ cháu đây bà.” Tôi ngồi xuống cạnh giường, nắm lấy bàn tay gầy guộc của bà. “Bà đỡ hơn chưa?”
“Bà khỏe rồi. Bà nghe y tá kể hết, cháu trả cả viện phí cho bà…” Giọng bà run run. “Mà sáng nay có chuyện gì ở chợ phải không? Y tá nói với bà có người vu cho cháu…”
Anh Tuấn bước tới, quỳ một gối xuống cạnh giường, giọng nghẹn lại:
“Mẹ, con xin lỗi. Con bất hiếu. Mẹ nằm ở đây cả đêm mà con không biết.”
Bà Năm nhìn con trai rất lâu, rồi chậm rãi hỏi:
“Chiếc nhẫn của ba con đâu rồi?”
Anh Tuấn quay sang vợ. Chị Diễm đứng ở cửa, hai tay ôm chiếc túi xách thật chặt.
“Đưa đây.” Anh nói.
“Anh… anh tin con nhỏ đó mà không tin em à?”
“Đưa túi xách đây.”
Chị Diễm lùi lại một bước. Anh Tuấn bước tới, giằng chiếc túi từ tay vợ. Chị ta giật lại, hai vợ chồng giằng co ngay trước cửa phòng bệnh. Cô Phượng và một anh bảo vệ phải chen vào can.
Cuối cùng khóa túi bật ra, mọi thứ đổ xuống sàn gạch: son phấn, ví, chìa khóa xe. Và một gói khăn giấy gấp nhỏ lăn ra, bên trong lấp lánh ánh vàng.
Anh Tuấn nhặt lên. Chiếc nhẫn trơn, mòn bóng, còn hằn dấu ngón tay. Anh lật mặt trong, thấy chữ T khắc nhỏ xíu.
Chị Diễm ngồi bệt xuống sàn.
“Em chỉ định cầm tạm thôi…” Chị ta khóc, giọng đứt quãng. “Em định chuộc lại. Em thật sự định chuộc lại…”
“Cầm để làm gì?” Anh Tuấn gằn giọng. “Em cần tiền làm gì mà phải lấy nhẫn cưới của ba?”
Chị Diễm không đáp. Chỉ có tiếng khóc nấc.
Bà Năm chợt lên tiếng, từ trên giường, giọng khàn nhưng rõ từng chữ:
“Tuấn, mở cái túi vải dưới gối mẹ ra.”
Anh Tuấn sững người. Cô Phượng bước tới, nhẹ nhàng rút chiếc túi vải cũ từ dưới gối bà ra, đưa cho anh.
Bên trong là một cuốn sổ tiết kiệm bìa đỏ, mấy tờ giấy gấp tư, và một xấp biên lai.
Anh Tuấn mở sổ ra. Tôi thấy tay anh bắt đầu run.
“Sáu trăm bốn mươi triệu?” Anh nhìn bà. “Mẹ có sáu trăm bốn mươi triệu à?”
“Từng có.” Bà Năm nhắm mắt. “Mẹ dành dụm cả đời, cộng tiền bán mảnh vườn ở quê. Mẹ định để dành cho cháu nội đi học. Con xem trang cuối đi.”
Anh Tuấn lật tới trang cuối. Cột số dư ghi: 3.200.000.
Cả căn phòng im lặng. Anh Tuấn ngẩng lên, nhìn vợ bằng đôi mắt mà tôi chưa từng thấy ở người đàn ông nào, vừa giận vừa sợ.
“Bốn tháng nay,” bà Năm nói tiếp, “mỗi tháng đều có người đến ngân hàng rút. Mẹ nhìn tờ xác nhận mới biết. Chữ ký rút tiền không phải chữ mẹ.”
“G:iả m:ạo chữ ký?” Anh Tuấn thì thào.
“Em…” Chị Diễm gục đầu xuống, hai vai run bần bật. “Em chơi hụi. Đứng ra làm đầu hụi, mấy người bỏ trốn, em phải bù. Em định rút một ít rồi gửi lại, ai ngờ càng lún càng sâu…”
Tôi đứng đó, nghe mà thấy lạnh sống lưng. Hóa ra từ hôm qua đến giờ, cái nhẫn chưa bao giờ là chuyện chính.
“Mẹ phát hiện nên hôm qua mẹ bỏ nhà đi.” Bà Năm nhìn tôi, giọng chậm rãi. “Mẹ định ra chợ, nhờ con bé bán hàng quen mặt chỉ giùm đường đến công an phường. Mẹ già rồi, lại không dám nói với con trai vì sợ nó đau. Chưa kịp đi thì…”
Bà dừng lại. Ánh mắt bà bỗng lảng sang hướng khác, thoáng qua rất nhanh nhưng tôi kịp thấy.
“Thì mẹ ngã.” Anh Tuấn thở ra. “May có cô Hạnh…”
Anh quay sang tôi, cúi đầu thật sâu.
“Cô Hạnh, tôi nợ cô một lời xin lỗi. Vợ tôi cũng nợ cô, nợ cả chợ này. Ba triệu tám tôi xin gửi lại, còn cái t:át sáng nay…”
“Cái t:át đó,” tôi ngắt lời, “em không cần anh trả. Em muốn chị Diễm nói trước cả chợ, rằng em không ăn c:ắp.”
Chị Diễm ngẩng phắt lên, mắt đỏ hoe:
“Mày muốn tao bẽ mặt à?”
“Chị làm em bẽ mặt trước, chị nhớ không?”
Anh Tuấn nhìn vợ, giọng không còn chút dịu dàng:
“Em sẽ xin lỗi cô ấy. Hôm nay. Còn chuyện tiền của mẹ, chiều nay anh và em lên phường làm việc.”
“Anh định đưa vợ mình lên công an?” Chị Diễm gào. “Mẹ con nó, con cái nó…”
“Em ăn cắp tiền của mẹ anh!” Anh Tuấn gầm lên. “Em còn vu cho người đã cứu bà. Em nghĩ anh còn chọn thế nào được nữa?”
Chị Diễm ôm mặt khóc nức nở. Tôi quay đi, không muốn nhìn.
Cô Phượng nhẹ nhàng nắm vai tôi, kéo tôi ra ngoài hành lang.
“Chị làm tốt lắm,” cô thì thầm. “Em từng gặp vài ca người nhà đẩy trách nhiệm, nhưng chưa ca nào làm em tức như vụ này.”
“Cảm ơn em,” tôi nói. “Nếu em không nhắn cho chị, chị chắc phải xin lỗi cả chợ vì chuyện không làm.”
Tôi định quay vào phòng lấy lại đồ đạc thì thấy chị Diễm lao ra khỏi cửa. Chị ta tóc tai bù xù, mắt đỏ au, gương mặt méo mó vì giận dữ. Chị ta đi ngang tôi, bỗng dừng bước, ghé sát tai tôi, giọng chỉ đủ cho hai người nghe:
“Mày tưởng mày cứu bà ta là xong chuyện à?”
Tôi cứng người.
“Hỏi bà già đó đi.” Chị ta cười, nụ cười méo xệch, ánh mắt lóe lên một thứ tôi không đọc nổi. “Hỏi xem ai là người đứng sau lưng bà ta ở cổng chợ chiều hôm qua. Hỏi xem bà ta ngã thế nào.”
Chị ta đi thẳng, bóng đổ dài trên hành lang trắng.
Tôi đứng đó, tim đập thình thịch. Nhớ lại ánh mắt lảng đi của bà Năm lúc nãy, nhớ cả cảm giác lạ lùng chiều hôm qua khi tôi chạy ra cổng chợ: hình như, ngay lúc tôi lay bà dậy, ở phía sau cột đèn có một bóng người đang quay lưng bỏ đi rất nhanh.
Tôi quay lại phòng bệnh. Bà Năm đang nhìn chằm chằm vào khung cửa sổ, đôi môi mím chặt, bàn tay siết lấy tấm chăn. Anh Tuấn gọi hai lần bà mới giật mình quay lại.
Ánh mắt bà chạm vào mắt tôi. Bà không nói gì. Nhưng lần đầu tiên, tôi thấy bà sợ.
Tôi không hỏi ngay. Tôi kéo ghế ngồi xuống cạnh giường, đợi anh Tuấn bước ra ngoài nghe điện thoại, rồi mới khẽ nói:
“Bà ơi, chị Diễm vừa bảo cháu hỏi bà một chuyện. Bà đừng ngại, cháu hỏi thẳng nhé. Chiều hôm qua ở cổng chợ, ai đứng sau lưng bà?”
Bàn tay gầy của bà Năm siết chặt mép chăn. Bà nhắm mắt thật lâu. Đến khi mở ra, mắt bà đã đỏ hoe.
“Con bé này tinh quá,” bà nói, giọng khàn khàn. “Bà định nuốt chuyện này xuống cho xong.”
“Chuyện gì mà bà phải nuốt xuống?”
“Hôm qua bà lén đi, cầm theo cuốn sổ, định ra chợ tìm cháu.” Bà thở ra một hơi dài. “Bà hay thấy cháu trả tiền thừa cho khách, có hôm khách quên cả mớ rau, cháu còn chạy theo đưa lại. Bà nghĩ người như vậy chắc biết đường tới công an phường, chắc không cười bà già lẩm cẩm. Ai dè vừa ra tới cổng chợ thì nghe tiếng giày đuổi theo sau lưng.”
Tôi nín thở.
“Là Diễm.” Bà nói rất nhỏ. “Nó chạy tới nắm tay bà, khóc lóc, quỳ xuống giữa đường xin bà đừng đi. Nó nói nó sẽ trả, nó chỉ cần thêm ít thời gian. Bà không chịu. Nó giằng cái túi vải, bà giữ chặt. Nó giật mạnh một cái, bà mất thăng bằng, ngã đập đầu vào bậc xi măng.”
“Chị ấy đẩy bà?”
“Không.” Bà lắc đầu thật nhanh. “Nó không đẩy. Nó giật, bà ngã. Nhưng sau đó…” Giọng bà nghẹn lại. “Bà nằm đó, mở mắt được một chút. Bà thấy nó đứng nhìn bà. Mười mấy giây, bà đếm không nổi. Nó nhìn quanh, rồi thấy cháu chạy tới, nó lùi vào sau cột đèn, rồi bỏ đi.”
Căn phòng im đến mức tôi nghe rõ tiếng thở khò khè của mình.
“Nên bà dặn cháu đừng gọi con Diễm.”
“Bà không sợ nó,” bà nói. “Bà sợ thằng Tuấn biết vợ nó nhìn mẹ nó nằm dưới đất mà bỏ đi. Thằng Tuấn hiền lắm, nó biết chuyện này thì sẽ vỡ ra. Mà bé Na, cháu nội bà, chín tuổi, mới học lớp bốn, nó còn cần mẹ.”
Tôi nắm tay bà, thấy tay bà lạnh và run. Tôi hiểu, bà không giấu để bao che. Bà giấu vì thương, thương đến mức tự mình chịu cái đau lớn nhất.
Nhưng tôi cũng nhớ cái t:át sáng nay, nhớ những ánh mắt khinh khỉnh ở chợ, nhớ tiếng xì xào “tưởng hiền lành, hóa ra”. Người ta gọi tôi là đồ ăn c:ắp chỉ vì tôi đã vô tình nhìn thấy đúng thứ chị Diễm muốn giấu.
“Bà ơi,” tôi nói chậm rãi, “chị Diễm biết cháu thấy chị ấy ở cổng chợ. Nên chị ấy vu cho cháu, để nếu cháu có nói gì, cũng không ai tin cháu nữa.”
Bà Năm mở to mắt.
“Bà không nói thì cháu nói. Nhưng cháu không muốn nói bằng miệng. Cháu cần bằng chứng.”
Chiều hôm đó, anh Tuấn đưa bà Năm đi chụp phim đầu, còn tôi chạy ngược về chợ. Hôm đó tôi bỏ luôn buổi bán, đi thẳng vào văn phòng ban quản lý. Ông Bảy, trưởng ban, đang ngồi uống trà, thấy tôi liền cau mày:
“Hạnh à, chuyện sáng nay cả chợ nghe rồi. Tôi…”
“Chú Bảy, cho cháu xem camera cổng chợ chiều hôm qua. Từ năm rưỡi tới sáu rưỡi.”
“Camera?” Ông Bảy ngập ngừng. “Cái cổng chợ camera hư mấy bữa nay rồi…”
“Camera trên cột đèn thì còn,” một giọng nói từ ngoài cửa vang lên. Là bà Sáu chủ tiệm vàng, bà vừa tới, tay cầm điện thoại. “Cái của tiệm tôi gắn trước cửa, quay xéo ra cổng chợ. Tôi nghe chuyện nên chạy qua. Con nhỏ này nó bị oan, tôi không ngồi yên được.”
Tôi cảm động đến nghẹn họng, chỉ biết cúi đầu cảm ơn.
Bốn giờ chiều, trước cửa văn phòng ban quản lý chợ có đông người đến lạ. Anh Tuấn dìu chị Diễm tới, đúng như lời anh hứa buổi sáng, hôm nay chị ta phải nói lời xin lỗi tôi trước cả chợ. Chị Diễm mắt sưng húp, tóc búi vội, bộ váy sang trọng sáng nay nhàu nhĩ. Đứng giữa những ánh mắt hiếu kỳ, chị ta cúi gằm mặt.
Tôi bước tới, cố giữ giọng bình tĩnh.
“Trước khi chị xin lỗi, em muốn mọi người cùng xem một thứ.”
“Xem cái gì nữa?” Chị Diễm hoảng hốt ngẩng lên. “Anh Tuấn, em đã đồng ý xin lỗi rồi, anh còn muốn gì nữa?”
“Cứ để cô ấy nói.” Anh Tuấn đáp.
Bà Sáu mở điện thoại, đặt lên bàn giữa văn phòng. Màn hình sáng lên, một đoạn video rung nhẹ, hơi mờ nhưng đủ rõ. Mọi người xúm lại, chen chúc nhìn.
Trên màn hình, đồng hồ góc phải chỉ 17:47. Bà Năm bước ra khỏi cổng chợ, tay ôm chặt túi vải. Chưa đầy mười giây sau, từ phía bên trái, một người phụ nữ chạy tới, váy sáng màu, tóc búi cao. Chị Diễm.
Chị ta nắm tay bà, miệng mấp máy. Rồi quỳ xuống. Tôi thấy bà Năm lắc đầu. Chị Diễm đứng dậy, hai tay chộp lấy chiếc túi.
Giằng co.
Bà Năm ngã ngửa ra sau, đầu đập xuống bậc thềm. Một tiếng “bộp” khô khốc dường như vang lên trong tưởng tượng của tất cả mọi người.
Chị Diễm đứng đó. Đồng hồ nhích qua từng giây. Một. Hai. Ba. Chị ta nhìn quanh, nhìn xuống bà Năm đang nằm bất động, nhìn xa xa nơi bóng người đang chạy tới. Mười hai giây. Rồi chị ta lùi lại, quay lưng, biến mất sau cột đèn.
Không ai nói gì. Căn phòng yên đến mức tôi nghe rõ tiếng quạt trần xoay.
Chị Diễm bật ra một tiếng nấc nghẹn.
“Tôi không đẩy bà!” Chị ta gào lên. “Anh xem đi, tôi không đẩy! Tôi chỉ giật cái túi thôi!”
“Chị không đẩy,” tôi nói, từng chữ rõ ràng. “Chị chỉ đứng nhìn.”
Chị Diễm quay phắt sang tôi, mặt tái mét.
“Mười hai giây,” tôi tiếp tục. “Mười hai giây, chị không gọi cấp cứu, không gọi chồng, không gọi bất cứ ai. Rồi sáng hôm sau chị đi nhận nhẫn của người ta, đi bán, rồi chạy ra chợ chỉ tay vào mặt em, bảo em ăn c:ắp.”
“Tôi sợ!” Chị ta khóc nấc. “Tôi sợ bà nói ra, sợ anh Tuấn biết, sợ cả nhà…”
“Em sợ,” anh Tuấn lặp lại, giọng đều đều, nghe lạnh đến lạ. “Sợ anh biết. Nên em bỏ mẹ anh nằm đó.”
Tôi chưa từng thấy một người đàn ông ngồi im đến thế, rồi bỗng đứng dậy, chậm rãi quay sang vợ.
“Diễm, anh đã nghĩ chuyện nhẫn, chuyện tiền, anh còn cố tìm cách xử lý trong nhà. Nhưng chuyện này…” Anh nuốt khan, mắt đỏ ngầu. “Mẹ anh có thể ch:ết ngay tại chỗ đó. Mà em đứng nhìn.”
“Anh bỏ em à?” Chị Diễm bám lấy tay chồng, nước mắt giàn giụa. “Còn con Na? Anh nghĩ tới con Na đi!”
“Chính vì Na, anh mới không thể cho qua.” Anh Tuấn gỡ tay vợ ra, nhẹ mà dứt khoát. “Anh không muốn con lớn lên và nghĩ rằng, làm sai rồi bỏ chạy cũng được.”
Ông Bảy trưởng ban hắng giọng, khẽ gọi một nhân viên bảo vệ. Có người trong đám đông rì rầm: “Tội thật… nhưng mà đáng.”
Chị Diễm nhìn quanh, nhìn những gương mặt đã quay sang nhìn mình bằng ánh mắt từng dành cho tôi hồi sáng. Chị ta thôi gào, hai vai rũ xuống, giọng nhỏ đến mức tôi phải nghiêng người mới nghe rõ:
“Hạnh… chị xin lỗi em.”
Cả chợ im lặng.
“Chị xin lỗi em, xin lỗi các cô, các dì ở chợ.” Chị ta cúi gập người, hơi thở đứt quãng. “Cô Hạnh không ăn c:ắp. Cô ấy cứu mẹ chồng tôi, còn tôi… tôi vu oan cho cô ấy.”
Tôi đứng nhìn chị ta. Trái với tưởng tượng, tôi không thấy hả hê. Chỉ thấy mệt, và một chút xót xa kỳ lạ.
“Em nhận lời xin lỗi của chị.” Tôi nói. “Nhưng người chị cần xin lỗi nhất không phải em.”
Chị Diễm sững lại. Rồi bật khóc như một đứa trẻ.
Tối hôm đó, anh Tuấn đưa chị Diễm lên phường làm việc. Ngân hàng xác nhận bốn lần rút tiền bằng chữ ký g:iả m:ạo, tổng cộng sáu trăm ba mươi bảy triệu, trong khi bà Năm chỉ còn lại ba triệu hai trong sổ. Anh Hiếu, cán bộ phường, lập biên bản, giải thích rõ đây là hành vi có thể bị xử lý hình sự, tùy việc bà Năm có làm đơn hay không.
Ba ngày sau bà Năm xuất viện. Chiều hôm ấy tôi đến thăm, thấy bà ngồi trên chiếc ghế mây trong phòng khách nhà con trai, đầu vẫn còn quấn băng nhỏ, bé Na đang ngồi dưới chân bà, tay cầm quyển vở bài tập.
“Cô Hạnh!” Con bé chạy ra, ngập ngừng nhìn tôi rồi cúi đầu. “Con xin lỗi cô. Mẹ con sai rồi.”
Cổ họng tôi nghẹn lại. Con bé mới chín tuổi mà đã học xong bài học mà người lớn mất cả đời mới hiểu.
“Con không có lỗi gì hết,” tôi xoa đầu nó. “Con ngoan lắm.”
Bà Năm ngoắc tay gọi tôi lại gần.
“Bà đã nói với thằng Tuấn và công an rồi,” bà nói. “Bà không làm đơn kiện. Nhưng bà đặt điều kiện. Diễm phải trả đủ từng đồng tiền đã rút. Không trả đủ thì bà làm đơn.”
“Bà thương chị ấy sao?” Tôi hỏi khẽ.
“Bà thương cái Na.” Bà thở dài. “Mẹ nó có lỗi, nhưng nó vẫn là mẹ. Bà không muốn cái Na lớn lên với một người mẹ ngồi tù.”
Tôi im lặng, hiểu rằng đây là điều bà cân nhắc suốt mấy đêm liền, không phải sự nhu nhược. Đó là sự cứng rắn của một người đã chịu thiệt thòi cả đời mà vẫn không muốn ai chịu thiệt thòi hơn mình.
Chị Diễm bán chiếc xe hơi đang trả góp, bán hết nữ trang, rồi nhận về một công việc kế toán cho công ty nhỏ của họ hàng để trả dần. Anh Tuấn đứng ra gánh nốt phần còn lại, vay mượn thêm bên ngoại. Hai tháng sau, sáu trăm ba mươi bảy triệu được hoàn trả đủ vào sổ tiết kiệm của bà Năm, không thiếu một đồng.
Chuyện vợ chồng họ thì không còn như cũ. Anh Tuấn nói thẳng với vợ: “Anh không thể sống chung với người đã bỏ mặc mẹ anh nằm trên đường. Em dọn về nhà ngoại đi, đi làm, trả hết nợ, chứng minh với bé Na một người mẹ có thể sửa sai thế nào.” Chị Diễm khóc, nhưng không cãi. Cuối tuần chị ta được về thăm con. Nghe nói mỗi lần đứng trước cổng nhà, chị ta đều đứng rất lâu mới dám bấm chuông.
Còn bà Năm, bà ở lại nhà con trai, không dọn đi đâu.
Sáng thứ bảy cuối tháng, khi tôi vừa bày xong rổ rau muống và cải ngọt, có tiếng gậy gõ nhẹ xuống nền chợ. Tôi ngẩng lên. Bà Năm đứng trước sạp, tay dắt bé Na, mái tóc bạc được chải gọn gàng.
“Bán cho bà hai bó rau muống.” Bà cười. “Với cả cái này.”
Bà đặt lên sạp một phong bì dày cộp. Tôi biết ngay bên trong là gì.
“Bà ơi, cháu không nhận đâu.”
“Bà không trả tiền cho cháu.” Bà nói chậm rãi. “Ba triệu tám là cháu bỏ ra thật, bà trả đúng ba triệu tám. Phần còn lại là bà gửi cháu giữ giùm. Cháu cần mở rộng sạp, cần cái tủ lạnh trữ rau, bà thấy rồi. Cháu nhận đi, coi như bà cho cháu vay, bao giờ có thì trả.”
Tôi nhìn bà rất lâu, rồi nhìn bé Na đang nấp sau lưng bà, đôi mắt tròn xoe. Tôi bật cười, nước mắt lăn xuống lúc nào không hay.
“Cháu nhận ba triệu tám thôi, bà ạ. Còn phần còn lại, bà để dành cho Na đi học.”
“Cháu cứng đầu y như bà ngày xưa.” Bà Năm lắc đầu, nhưng khóe mắt đã cong lên.
Bà dúi vào tay tôi một thứ nhỏ nhắn bọc trong chiếc khăn tay cũ.
Tôi mở ra. Là chiếc nhẫn vàng trơn mòn bóng, mặt trong khắc chữ T.
“Bà!”
“Nhẫn của ông ấy,” bà nói. “Ông ấy mất sớm, bà giữ gần bốn mươi năm. Bà muốn cháu giữ hộ, đến khi nào bà thật sự đi, cháu đưa lại cho cái Na.”
“Cháu không dám…”
“Cháu dám.” Bà nắm tay tôi, siết thật chặt. “Người dám nhìn thẳng vào mặt kẻ vu oan mình mà không khóc, bà tin được.”
Xung quanh, mấy bà bán cá, bà Sáu chủ tiệm vàng, cả ông Bảy trưởng ban đứng nhìn, không ai nói gì. Một lúc sau, bà bán cá khẽ ho một tiếng, chen vào:
“Hạnh à, hôm nay cho tôi mua ba bó rau, tính giá gốc nhé. Coi như tôi xin lỗi hôm trước.”
“Dì cứ mua bình thường thôi,” tôi cười. “Dì mua cho cháu là cháu vui rồi.”
Bé Na nắm vạt áo tôi, ngẩng đầu hỏi:
“Cô Hạnh ơi, mai con tới phụ cô bán rau được không?”
“Được chứ.” Tôi xoa đầu con bé. “Nhưng phải làm bài tập xong rồi mới được ra.”
Bà Năm bật cười thành tiếng, tiếng cười già nua mà trong trẻo, vang qua cả dãy chợ buổi sáng.
Từ hôm đó, sáng nào cũng thấy một bà cụ chống gậy và một cô bé đeo cặp ghé sạp rau của tôi. Có hôm họ mua rau, có hôm chỉ đứng nói chuyện. Còn chiếc nhẫn khắc chữ T, tôi cất trong hộp gỗ nhỏ, đặt ngay cạnh tờ phiếu kiểm đồ gấp tư, thứ đã cứu tôi khỏi một oan khuất mà suýt nữa tôi phải gánh cả đời.
-HẾT-