Chị hai tôi mang thai 8 tháng không chịu giao thẻ lương cho mẹ chồng, anh rể liền thay ổ khóa cửa ngay trong ngày. Chị ấy không khóc không nháo, ôm bụng bầu đứng ngoài hành lang, chỉ rút điện thoại ra gọi đúng hai cuộc.
Đêm hôm đó, chị hai tôi đứng trước cửa nhà mình, cắm chìa khóa vào ổ, vặn hai cái nhưng không nhúc nhích.
Chị rút chìa ra nhìn lại.
Chìa khóa không sai, trên móc khóa vẫn còn treo tấm gỗ nhỏ tôi tặng chị năm ngoái, góc cạnh đã sờn trắng.
Chị mang thai 8 tháng, bụng to đến mức việc cúi xuống nhìn ổ khóa cũng hơi khó khăn.
Đèn cảm ứng âm thanh ngoài hành lang vụt tắt.

Chị hai dậm chân một cái, đèn sáng lên, lúc này chị mới phát hiện ra ổ khóa cửa đã được thay mới.
Cái lõi khóa sáng loáng, thậm chí lớp màng nilon bảo vệ bên trên còn chưa bóc hết.
Lúc đó tôi đang đứng ngay sau lưng chị, tay xách một túi trứng và sữa tươi vừa mua từ siêu thị.
Tôi hỏi: “Chị, lấy nhầm chìa à?”
Chị không trả lời.
Chị nhìn chằm chằm vào ổ khóa vài giây, lấy điện thoại ra, gọi cho anh rể – Châu Thành.
Điện thoại đổ chuông một lúc lâu mới có người nghe.
Chị bật loa ngoài.
“Ổ khóa cửa sao thế này?”
Đầu dây bên kia im lặng một lát.
Rồi anh ta đáp: “Thay rồi.”
Chị hỏi: “Tại sao không nói cho em biết?”
Giọng Châu Thành rất cứng.
“Không phải cô tự có chủ ý lắm sao? Thẻ lương cũng không chịu giao, vậy thì cứ sống theo chủ ý của cô đi.”
Chị hai không nói gì.
Tôi nghe mà chưa hiểu lắm, liền hỏi: “Thẻ lương gì cơ?”
Chị xua tay với tôi.
Trong điện thoại, Châu Thành nói tiếp: “Mẹ anh chỉ muốn giúp vợ chồng mình quản lý tiền bạc, chứ có phải lấy tiền của cô rồi bỏ trốn đâu. Cô cứ phải đề phòng mẹ như phòng cướp, thế thì còn ý nghĩa gì nữa?”
Chị hỏi: “Cho nên anh nhốt em ở ngoài?”
“Cô tự suy nghĩ cho kỹ đi rồi hẵng về.”
“Em đang mang thai tám tháng rồi.”
“Mang thai cũng không có nghĩa là cái gì cũng do cô quyết định.”
Điện thoại cúp máy.
Hành lang lại chìm trong bóng tối.
Lần này chị hai không dậm chân.
Chị cứ đứng đó, tay trái đỡ eo, tay phải cầm điện thoại.
Tôi tức đến mức suýt chút nữa siết đứt cả quai túi nilon đựng trứng.
Tôi nói: “Châu Thành điên rồi à? Chị bụng mang dạ chửa thế này mà anh ta dám thay ổ khóa?”
Chị hai vẫn không chửi bới.
Chị chỉ bảo: “Đưa túi trứng cho chị, cẩn thận kẻo vỡ.”
Đến khoảnh khắc ấy tôi mới biết, chuyện này không phải mới bắt đầu từ tối nay.
***
Ba tháng trước, khi mẹ chồng chị hai lần đầu tiên mở miệng đòi thẻ lương, chị vẫn tưởng bà cụ chỉ nói buột miệng.
Hôm đó là cuối tuần.
Tôi đến nhà chị đưa đồ, vừa vặn lúc họ đang ăn tối.
Trên bàn có cá chẽm hấp, rau xào và một nồi canh sườn.
Mẹ chồng gắp miếng thịt cá mềm nhất ở phần bụng cho chị, nói: “Giờ con ăn một người bổ hai người, ăn nhiều vào.”
Chị hai bảo: “Mẹ, đủ rồi ạ, con ăn no căng rồi.”
Mẹ chồng cười: “Căng cái gì mà căng, tại trước kia con gầy quá đấy.”
Nghe rất ấm áp, tình cảm.
Đang ăn nửa chừng, bà đột nhiên hỏi: “Tiểu Ninh, lương ở cơ quan con có phải mùng mười hàng tháng là phát không?”
Chị hai tôi tên là Trần Ninh.
Chị gật đầu: “Tầm đó ạ, có lúc sớm hơn một ngày.”
“Vậy con đưa thẻ lương cho mẹ đi.”
Bầu không khí trên bàn bỗng chốc tĩnh lặng.
Tôi còn tưởng mình nghe nhầm.
Chị hai cũng sững lại một chút.
“Đưa cho mẹ làm gì ạ?”
Mẹ chồng gắp một đũa rau, thong thả nhai.
“Mẹ cất tiết kiệm giúp hai đứa.”
Chị hai mỉm cười.
“Mẹ ơi, không cần đâu ạ, con tự có tài khoản tiết kiệm rồi.”
“Con còn trẻ, không biết vun vén lo toan.”
“Con cũng đi làm gần mười năm rồi mẹ.”
“Đi làm mười năm với việc biết vun vén gia đình là hai chuyện khác nhau.”
Châu Thành vẫn cúi đầu ăn cơm.
Chị hai liếc nhìn anh ta.
Anh ta coi như không thấy.
Mẹ chồng lại nói: “Lương của Châu Thành hồi trước đều do mẹ quản. Các con bây giờ sắp có con, nào là tiền sữa, tiền bỉm, sau này đi mẫu giáo, cái gì mà không cần đến tiền?”
Chị hai đáp: “Những thứ này bọn con đều đã tính toán cả rồi.”
“Con tính là tính phần của con, còn mẹ tính là tính cho cả một gia đình.”
Câu nói này vừa ra khỏi miệng, tôi đã nghe thấy mùi vị không đúng rồi.
Nhưng chị hai không cãi lại.
Chị chỉ đẩy bát về phía trước, bảo là ăn no rồi.
Trên đường về nhà, tôi hỏi: “Chị, tiền lương của Châu Thành thực sự vẫn đưa hết cho mẹ anh ta à?”
Chị bảo: “Trước khi cưới thì đưa. Cưới xong thì anh ấy tự giữ một phần, mỗi tháng đưa thêm cho mẹ một ít.”
“Vậy còn chị?”
“Tiền của chị chị tự quản.”
“Hai người không có tài khoản chung à?”
“Có chứ.”
Chị hai kể, sau khi kết hôn hai người đã bàn bạc, mỗi tháng mỗi người sẽ trích một khoản cố định bỏ vào tài khoản chung.
Tiền trả góp nhà, điện nước, phí chung cư, tiền đi chợ, ma chay hiếu hỉ, đều lấy từ đó ra.
Ai có chi tiêu phát sinh thì báo trước một tiếng.
Số tiền còn lại thì mỗi người tự giữ.
Tôi thấy thế rất bình thường.
Chị hai cũng luôn thấy rất bình thường.
Cho đến khi chị mang thai.
Sau khi mang thai, mẹ chồng từ quê lên bảo là để chăm sóc chị.
Thời gian đầu bà chăm sóc đúng là rất chu đáo.
Mỗi sáng 6 giờ rưỡi đã dậy nấu cháo.
Chị ốm nghén nặng, không ngửi được mùi dầu mỡ, mẹ chồng liền đóng chặt cửa phòng bếp.
Chị đi làm về muộn, bà còn gọt sẵn hoa quả để trong hộp giữ tươi.
Vì vậy chuyện đòi thẻ lương, ban đầu chị hai không nghĩ theo chiều hướng xấu.
Chị nói với tôi: “Chắc người già thấy sắp có cháu ra đời nên trong lòng lo lắng, cảm thấy không yên tâm.”
Lúc đó tôi còn khuyên: “Vậy chị cứ nói rõ ràng với Châu Thành là được.”
Chị “ừ” một tiếng.
Sau này tôi mới biết, ngay tối hôm đó chị đã nói với Châu Thành rồi.
Hai người tắm xong nằm trên giường, chị hai hỏi: “Hôm nay mẹ đòi thẻ lương của em, anh có biết không?”
Châu Thành đáp: “Biết.”
“Là anh xúi mẹ à?”
“Là mẹ tự nói.”
“Vậy anh nghĩ sao?”
Châu Thành lật người.
“Thì đưa cho mẹ đi.”
Chị hai tưởng anh ta nói đùa.
“Cái gì gọi là đưa cho mẹ đi?”
“Mẹ anh biết giữ tiền. Em xem vợ chồng mình cưới nhau mấy năm nay, em cũng có tiết kiệm được bao nhiêu đâu.”
Chị hai lập tức ngồi bật dậy.
“Em không tiết kiệm được bao nhiêu?”
“Anh không có ý nói em tiêu xài hoang phí.”
“Thế ý anh là gì?”
Châu Thành chê chị nói to, bảo chị nói nhỏ lại.
Chị hai liền thực sự hạ giọng.
Chị mở app ngân hàng, cho anh ta xem sổ sách mấy năm nay.
Lúc cưới nhau sửa nhà, chị bỏ ra 12 vạn.
Tiền trả trước mua xe, chị bỏ ra 6 vạn.
Năm ngoái Châu Thành chuyển việc, có bốn tháng thu nhập không ổn định, tiền trả góp nhà và sinh hoạt phí phần lớn đều do chị lo.
Sau khi mang thai, chi phí khám thai cũng toàn lấy từ tài khoản cá nhân của chị.
Chị hai hỏi: “Tiền em tiêu, anh không nhìn thấy à?”
Châu Thành liếc nhìn màn hình.
“Anh cũng có bảo em không bỏ tiền ra đâu.”
“Vậy tại sao thẻ lương của em phải đưa cho mẹ anh?”
“Thì chỉ là giúp chúng ta quản lý thôi.”
“Thế thẻ của anh đâu?”
Châu Thành im lặng.
Chị hai hỏi: “Thẻ lương của anh cũng nộp chứ?”
“Trường hợp của anh khác em.”
“Khác chỗ nào?”
“Anh là con trai bà.”
Nghe xong câu đó, chị hai ngược lại bật cười.
Chị hỏi: “Vậy nên vì anh là con trai bà, tiền của anh không cần nộp. Còn em là con dâu, tiền của em phải nộp?”
Châu Thành nhíu mày.
“Em đừng có cãi cùn.”
Đó là lần đầu tiên họ cãi nhau vì chuyện thẻ lương.
Không đập phá đồ đạc, cũng không chửi thề.
Cuối cùng Châu Thành quay lưng đi ngủ.
Chị hai mang cái bụng bầu hơn năm tháng, ngồi bên mép giường suốt nửa tiếng đồng hồ.
Sáng hôm sau, chị vẫn đi làm bình thường.
Tính cách của chị hai tôi là vậy.
Chị không thích trở mặt ngay tại trận.
Hồi nhỏ tôi chọc chị giận, chị cũng hiếm khi đuổi theo mắng mỏ tôi.
Chị thường làm cho xong việc đã, rồi mới quyết định xử lý ra sao.
Mẹ tôi hay bảo chị “trong lòng luôn có một cái cân”.
Trước kia tôi tưởng câu đó là khen chị vững vàng.
Sau này mới hiểu, người vững vàng đôi khi lại dễ bị người ta hiểu lầm là người dễ nhẫn nhịn.
Thẻ lương không giao.
Nhưng chuyện này không hề trôi qua.
Mẹ chồng bắt đầu dăm bữa nửa tháng lại nhắc đến.
Có lúc trên bàn ăn.
Có lúc khi chị hai đang chuẩn bị đi làm.
Có một lần chị vừa đi giày xong, bước đến cửa, mẹ chồng đột nhiên hỏi: “Tiểu Ninh, mật khẩu cái thẻ đó của con là gì?”
Chị hai quay lại.
“Thẻ gì cơ ạ?”
“Thẻ lương ấy.”
“Mẹ ơi, con chẳng phải đã nói rồi sao, để con tự giữ.”
Sắc mặt mẹ chồng sầm lại ngay lập tức.
“Mẹ còn lấy tiền của con được chắc?”
“Con không nói thế.”
“Con không đưa, không phải là sợ mẹ lấy sao?”
Chị hai đang vội đi làm, không muốn cãi cọ.
Chị bảo: “Tối về rồi nói sau ạ.”
Kết quả tối về, trên bàn ăn chỉ có hai bát cơm.
Một bát của Châu Thành, một bát của mẹ chồng.
Chị hai đứng ở cửa bếp nhìn một lượt.
Trong nồi vẫn còn cơm.
Thức ăn cũng còn.
Chỉ là không ai xới cơm cho chị.
Chị hai tự lấy bát xới cơm.
Mẹ chồng ngồi bên bàn nói: “Giới trẻ bây giờ đúng là khác thật, cái gì cũng rạch ròi phân minh.”
Chị hai ngồi xuống ăn cơm.
“Phân minh thì có gì không tốt ạ?”
“Thế thì còn kết hôn làm gì?”
“Kết hôn cũng đâu có nghĩa là đem mọi thứ giao hết cho một người.”
“Đấy, con xem, lại thế rồi.”
Châu Thành đặt mạnh đũa xuống bàn.
“Ăn bữa cơm không được yên ổn hả?”
Chị hai ngẩng lên nhìn anh ta.
“Ai nói trước?”
Châu Thành không trả lời.
Ngược lại, mắt mẹ chồng đỏ hoe.
“Được rồi, là do tôi nhiều chuyện. Tôi một thân một mình, thân già lặn lội đường xa đến đây hầu hạ anh chị, tôi được cái gì?”
Chị hai không nói thêm lời nào.
Bữa cơm đó, chị chỉ ăn chưa được nửa bát.
Hơn mười giờ tối, chị nhắn tin cho tôi.
Chỉ một câu.
“Em bảo xem, đã là người một nhà, có phải nhất thiết cứ phải dùng tiền để chứng minh không?”
Tôi gọi điện lại cho chị.
Chị không nghe.
Lát sau chị nhắn lại: “Châu Thành ngủ rồi, không tiện nói chuyện.”
Lúc đó tôi còn chưa biết, chị đã bắt đầu bị mất ngủ.
Giai đoạn cuối thai kỳ vốn đã khó ngủ.
Đứa bé chèn lên dạ dày, chân lại hay bị chuột rút.
Mỗi đêm chị phải dậy hai ba lần.
Có một hôm lúc ba giờ sáng, chị ra bếp rót nước, phát hiện mẹ chồng vẫn chưa ngủ.
Bà ngồi trên sofa ngoài phòng khách, cầm máy tính bấm lạch cạch tính toán gì đó.
Trên bàn trà để một cuốn sổ cũ.
Chị hai bước tới, thấy trên đó viết mấy dòng con số.
Tiền nhà.
Tiền thuê bảo mẫu chăm đẻ.
Tiền sữa bột.
Tiền tiết kiệm.
Và còn một dòng là “Lương của Trần Ninh”.
Chị hỏi: “Mẹ, mẹ đang tính gì thế ạ?”
Mẹ chồng gập sổ lại.
“Tính xem sau này nuôi đứa trẻ phải tốn bao nhiêu tiền.”
“Sao mẹ biết lương của con?”
“Châu Thành từng nói qua rồi.”
Đó là lần đầu tiên chị hai thực sự cảm thấy chướng mắt.
Không phải vì mấy con số kia.
Mà là chị đột nhiên phát hiện ra, bản thân mình kiếm được bao nhiêu tiền, tiền thưởng bao nhiêu, cơ quan khi nào phát lương, những chuyện đó đã bị chồng đem ra ngoài thảo luận.
Và lúc thảo luận, không hề có mặt chị.
Sáng hôm sau chị hỏi Châu Thành: “Anh nói thu nhập của em cho mẹ biết à?”
Châu Thành đang đánh răng.
Miệng đầy bọt.
Anh ta nói: “Chuyện này có gì mà không được nói?”
“Anh có thể hỏi em trước.”
“Vợ chồng với nhau mà lương lậu cũng phải giữ bí mật à?”
“Em đâu có giữ bí mật với anh.”
“Thế thì xong rồi còn gì.”
Chị hai nhìn anh ta trong gương.
“Em nói cho anh biết, là vì anh là chồng em. Chứ không có nghĩa là anh được quyền thay em đi kể cho người khác.”
Châu Thành súc miệng.
“Mẹ anh mà là người khác à?”
Chị hai im lặng vài giây.
“Bà ấy là mẹ anh, cũng là mẹ chồng em, nhưng bà ấy không phải là em.”
Châu Thành vắt khăn lên giá.
“Trần Ninh, anh thấy dạo này em soi mói, tính toán quá mức rồi đấy.”
Chị hai không tiếp tục tranh cãi với anh ta nữa.
Hôm đó chị đi bệnh viện khám thai.
Bác sĩ bảo thai nhi phát triển bình thường, nhưng nhắc nhở chị chú ý nghỉ ngơi.
Từ bệnh viện ra, chị ngồi trên ghế dài ngoài hành lang ăn cái bánh mì nhỏ mang theo.
Tôi đến đón chị.
Chị gấp gọn tờ giấy xét nghiệm, nhét vào túi kẹp tài liệu trong suốt.
Tôi hỏi sao trông chị có vẻ không vui.
Chị bảo: “Không có gì.”
Đi đến bãi đỗ xe, chị chợt hỏi tôi: “Em có nói mật khẩu thẻ ngân hàng của em cho người khác không?”
Tôi đáp: “Không bao giờ.”
“Sau khi kết hôn thì sao?”
“Tùy tình hình.”
Chị gật đầu.
Tôi hỏi: “Lại vì chuyện thẻ lương à?”
Chị ừ một tiếng.
“Châu Thành nói sao?”
“Anh ấy bảo chị coi mẹ anh ấy là người ngoài.”
Tôi không nhịn được: “Thế sao mẹ chồng chị không đưa thẻ ngân hàng của bà ấy cho chị?”
Chị lườm tôi.
“Em đừng có châm dầu vào lửa.”
Miệng thì nói vậy, nhưng chị cũng khẽ cười một cái.
Khoảng thời gian đó, tôi rất hiếm khi thấy chị cười.
***
Sự việc thực sự thay đổi bản chất là lúc chị hai mang thai bảy tháng.
Chị chuẩn bị thuê người chăm đẻ (bảo mẫu sau sinh).
Không phải chị hai õng ẹo.
Mẹ tôi bị đau lưng, không thể ở lâu chăm sóc sản phụ được.
Mẹ chồng tuy cứ nói luôn miệng là bà chăm được, nhưng khớp gối của bà cũng không tốt, hơn nữa nhiều quan điểm nuôi dạy trẻ của bà khác xa chị.
Chị hai nghĩ, thời gian ở cữ là dễ nảy sinh mâu thuẫn nhất, thà bỏ tiền ra thuê người.
Chị tự bỏ tiền.
Người chăm cũng do chị tự tìm.
Phỏng vấn bốn người, cuối cùng chốt một cô ngoài 40 tuổi.
Hôm chốt xong tiền cọc, chị nhắn một tiếng trong nhóm chat gia đình.
Mẹ chồng là người đầu tiên gọi điện tới.
“Con thuê hết bao nhiêu tiền?”
Chị hai đọc một con số.
Giọng bà lập tức cao vút lên.
“Một tháng mà nhiều thế cơ à?”
“Bây giờ giá thị trường đều tầm đó mẹ ạ.”
“Đưa số tiền đó cho mẹ, mẹ hầu con không được à?”
“Mẹ ơi, mẹ cũng mệt mỏi mà.”
“Mẹ không mệt.”
“Buổi tối con quấy khóc còn phải thức dậy nữa.”
“Nhà ai đẻ con ra mà chẳng phải trải qua như thế?”
Chị hai kiên nhẫn giải thích.
Chị nói thuê người không phải là chê bai ai, cũng không phải không cho người lớn bế cháu.
Chỉ là muốn để mọi người đều được nhẹ nhàng, thoải mái.
Nhưng mẹ chồng khăng khăng cho rằng chị tiêu tiền hoang phí.
Tối Châu Thành về, câu đầu tiên cũng là: “Hủy thuê bảo mẫu đi.”
Lúc đó chị hai đang giặt mấy bộ quần áo nhỏ của em bé.
Một bộ đồ liền thân màu vàng nhạt đang ngâm trong chậu.
Chị dừng tay.
“Tại sao?”
“Đắt quá.”
“Tiền do em trả.”
“Em trả thì cũng không phải tiền của nhà mình sao?”
Chị hai liếc nhìn anh ta.
“Bây giờ lại thành tiền của nhà mình rồi?”
Châu Thành nghe ra ẩn ý trong câu nói.
“Em cứ thích lôi chuyện cũ ra nói nhỉ?”
“Chuyện thẻ lương đã qua rồi à?”
“Em xem, em vẫn để bụng đấy thôi.”
Chị vắt khô bộ quần áo nhỏ.
“Không phải em để bụng, mà là mọi người vẫn cứ liên tục đòi.”
Châu Thành dựa vào cửa nhà vệ sinh.
“Em không thể nhường một bước được à?”
“Nhường thế nào?”
“Đưa thẻ cho mẹ anh, để mẹ yên tâm.”
Chị hai rũ phẳng bộ quần áo, treo lên cái móc nhỏ ngoài ban công.
“Tại sao bà cầm thẻ lương của em thì mới yên tâm?”
“Bởi vì em tiêu tiền không có kế hoạch.”