Ngày mẹ ruột ốm nặng, ba anh chị em họp gia đình rồi đồng loạt chỉ vào tôi: “Em là con gái út, chưa có con trai nên em chăm mẹ là hợp nhất!” — tôi nghỉ việc chăm bà suốt 4 năm, còn họ chỉ xuất hiện ngày chia tài sản; lúc luật sư đọc xong di chúc, anh trai đập bàn mắng tôi đã ép mẹ — nhưng mẹ tôi đã chuẩn bị sẵn một đoạn video, câu đầu tiên là: “Nếu ba đứa lớn đang xem đoạn này, nghĩa là chúng vẫn chỉ về nhà khi có tiền.” TRUYỆN ĐÊM
CHƯƠNG 1 – ĐỨA BÉ NĂM ĐÓ
“Trước khi xem tiếp, tôi cần hỏi ba vị một câu — năm đó, rốt cuộc ai là người đã đưa đứa bé ra khỏi bệnh viện?”
Giọng luật sư Lương không lớn, nhưng căn phòng bỗng yên đến mức tôi nghe rõ tiếng kim đồng hồ chạy trên bức tường phía sau.
Tôi đứng chết lặng.
“Đứa bé nào?”
Không ai trả lời tôi.
Anh cả Tần Chí Cường nhìn chằm chằm màn hình laptop, hai bàn tay siết thành nắm đấm. Chị hai Mỹ Lan cúi mặt, còn anh ba Chí Viễn quay đi, tránh ánh mắt tôi.
Một cảm giác lạnh buốt bò dọc sống lưng.
“Tôi hỏi lại.” Tôi nhìn từng người. “Đứa bé nào?”
Anh cả đột nhiên quát:
“Chuyện từ ba mươi mấy năm trước rồi, biết để làm gì?”
“Vì mẹ vừa nói chuyện đó liên quan đến tôi!”
“Nhược Ninh!”
Anh đập tay xuống bàn.
“Người chết đã chết rồi. Cô còn muốn đào hết chuyện cũ lên để cả nhà không yên sao?”
Tôi bật cười.
Bốn năm mẹ nằm viện, anh chỉ đến sáu lần.
Ngày bà mất, anh về nhà chưa đầy hai tiếng đã hỏi giấy tờ căn hộ.
Bây giờ anh lại nói với tôi về hai chữ “cả nhà”.
Tôi quay sang luật sư.
“Chú Lương, mở tiếp đi.”
Luật sư Lương không lập tức nhấn nút.
Ông lấy một văn bản từ tập hồ sơ.
“Trước khi xem, tôi cần nói rõ. Video này được lập trong tình trạng bà Tần hoàn toàn minh mẫn. Có bác sĩ đánh giá năng lực nhận thức, có hai người làm chứng và có hồ sơ công chứng đi kèm.”
Ông nhìn anh cả.
“Cho nên lời cáo buộc cô Nhược Ninh ép lập di chúc, về mặt chứng cứ hiện tại, không có cơ sở.”
Mặt anh cả tối lại.
Tôi không quan tâm nữa.
“Xin chú mở video.”
Màn hình lại chuyển động.
Mẹ nhìn vào máy quay, đôi mắt đục nhưng tỉnh táo lạ thường.
Bà cầm tờ giấy bệnh viện lên.
“Năm đó, mẹ sinh Nhược Ninh tại một bệnh viện ở Bắc Kinh.”
Tôi khựng lại.
Tôi luôn được kể rằng mình sinh ở Hàng Châu.
Mẹ tiếp tục:
“Nhưng Nhược Ninh không phải đứa trẻ mẹ sinh ra.”
Tôi tưởng mình nghe nhầm.
Căn phòng xoay nhẹ.
Tôi vịn vào cạnh bàn.
Chị hai lập tức quay sang nhìn tôi.
Anh ba nhắm mắt.
Trong video, mẹ im vài giây rồi nói:
“Đứa con gái mẹ sinh hôm đó không qua khỏi sau khi sinh chưa đầy một ngày.”
Hai mắt tôi cay xè.
“Tối hôm ấy, tại cùng tầng bệnh viện, có một người phụ nữ trẻ sinh một bé gái. Người phụ nữ ấy là em gái của cha các con, Tần Ngọc Hoa.”
Tôi ngẩng phắt đầu.
Cái tên đó tôi từng nghe đúng một lần khi còn nhỏ.
Cô ruột đã mất sớm.
Mẹ kể bà ấy không lập gia đình.
Nhưng trong video, câu chuyện hoàn toàn khác.
“Ngọc Hoa yêu một người đàn ông mà gia đình phản đối. Khi mang thai, cô ấy trốn lên Bắc Kinh. Người đàn ông kia sau đó bỏ đi. Ngọc Hoa sinh con trong tình trạng sức khỏe rất yếu.”
Mẹ dừng lại, bàn tay vuốt mép phong bì.
“Sau khi biết con gái tôi không còn, Ngọc Hoa đã nhờ vợ chồng tôi nuôi đứa trẻ của cô ấy.”
Tôi không còn cảm giác ở đầu ngón tay.
Mẹ nhìn thẳng vào ống kính.
“Đứa bé ấy chính là Nhược Ninh.”
Tôi nghe chị hai bật ra một tiếng hít mạnh.
Ba mươi hai năm.
Tất cả ký ức về tuổi thơ bỗng trở nên xa lạ.
Tôi nhớ những lần họ hàng nói tôi không giống anh chị.
Tôi nhớ anh cả từng đùa: “Trong bốn đứa, chỉ có em nhặt ở ngoài đường về.”
Khi ấy mọi người đều cười.
Chỉ có mẹ im lặng.
Video tiếp tục.
“Cha các con muốn giấu chuyện này cả đời. Ông ấy sợ họ hàng dị nghị, càng sợ Nhược Ninh lớn lên cảm thấy mình là người ngoài.”
Mẹ khẽ cười.
“Nhưng có lẽ điều ông ấy không ngờ là… dù không biết sự thật, ba đứa lớn vẫn từng coi con bé là người ngoài.”
Anh cả bật dậy.
“Mẹ nói quá rồi!”
Tôi quay sang.
“Anh đang cãi với một đoạn video sao?”
Anh nghẹn lại.
Trong màn hình, mẹ lấy ra một cuốn sổ nhỏ.
“Chí Cường mười bốn tuổi năm ấy đã biết. Mỹ Lan mười hai tuổi cũng biết. Chí Viễn còn nhỏ nhưng vài năm sau cũng nghe được.”
Tôi quay sang ba người.
“Các người đều biết?”
Chị hai lí nhí:
“Biết… một phần.”
“Một phần?”
“Bố bắt bọn chị không được nói.”
“Vậy tại sao từ nhỏ đến lớn, mỗi khi chia thứ gì, các người đều nói tôi là em út nên phải nhường?”
Không ai trả lời.
Những mảnh ký ức cứ thế trở về.
Ngày bố mất, anh cả lấy chiếc đồng hồ của bố, nói trưởng nam nên giữ.
Chị hai lấy vòng ngọc của bà nội.
Anh ba lấy bộ trà tử sa.
Tôi chẳng lấy gì.
Mẹ từng hỏi:
“Con không muốn thứ gì sao?”
Tôi đã cười:
“Con ở với mẹ là được rồi.”
Bây giờ nghĩ lại, có lẽ lúc đó mẹ đã đau lòng.
Trong video, giọng bà chậm rãi hơn.
“Nhưng đó vẫn chưa phải bí mật quan trọng nhất.”
Anh cả đột ngột bước đến.
“Không xem nữa!”
Anh giơ tay định gập laptop.
Luật sư Lương chặn lại.
“Ông Tần, đây là tài liệu thuộc hồ sơ thực hiện di chúc. Nếu ông cố tình phá hỏng, tôi sẽ lập tức ghi nhận.”
Anh cả rút tay về.
Mẹ trên màn hình nói:
“Hai năm sau khi nhận nuôi Nhược Ninh, Ngọc Hoa qua đời. Trước lúc mất, cô ấy để lại cho con gái một tài sản.”
Cả ba anh chị đồng loạt im bặt.
Tôi nhìn thấy rất rõ.
Họ biết chuyện này.
Mẹ đưa một tờ giấy khác lên trước máy quay.
“Là một căn nhà nhỏ và phần vốn trong cửa hàng vải của ông ngoại Ngọc Hoa tại khu cũ Hàng Châu.”
Tôi sững người.
Luật sư Lương từ từ mở chiếc cặp.
Ông đặt trước mặt tôi một tập hồ sơ khác.
“Tài sản ấy sau nhiều lần chuyển đổi và giải tỏa đã trở thành cửa hàng đang cho thuê mà bà Tần nhắc đến trong di chúc.”
Anh cả lên tiếng ngay:
“Không đúng! Cửa hàng đó đứng tên mẹ!”
Luật sư bình tĩnh:
“Đứng tên quản lý hộ trong giai đoạn cô Nhược Ninh còn nhỏ. Hồ sơ gốc vẫn còn.”
Anh ba tái mặt.
Tôi nhìn anh.
“Tại sao anh sợ?”
“Anh không sợ.”
“Vậy nhìn tôi đi.”
Anh không nhìn.
Trong video, mẹ bỗng lấy ra thêm ba tờ giấy.
“Có một việc mẹ đã giấu Nhược Ninh suốt mười năm.”
Tôi cứng người.
“Mười năm trước, khi cha mất, ba đứa lớn từng yêu cầu mẹ bán cửa hàng này để chia tiền.”
Tôi quay sang anh cả.
Anh lập tức nói:
“Lúc ấy chúng tôi tưởng đó là tài sản của bố mẹ!”
Video như đang trả lời anh.
“Mẹ đã nói rõ đó là tài sản của Nhược Ninh.”
Sắc mặt anh cả biến đổi.
“Nhưng Chí Cường vẫn nói: ‘Nó đâu phải con ruột nhà mình, dựa vào đâu được hưởng một cửa hàng?’”
Không khí đông cứng.
Tôi không khóc.
Kỳ lạ thay, tôi không khóc nổi.
Có những câu nói đau đến mức nước mắt cũng không kịp xuất hiện.
Mẹ nhìn xuống.
“Mỹ Lan khi ấy nói bán đi rồi cho Nhược Ninh một phần là được.”
Chị hai lùi về sau.
“Còn Chí Viễn…”
Anh ba bật lên:
“Đừng mở nữa!”
Nhưng quá muộn.
“…nói chỉ cần Nhược Ninh không biết nguồn gốc căn nhà thì mọi chuyện rất đơn giản.”
Tôi nhìn ba người từng được mình gọi là anh chị hơn ba mươi năm.
“Cho nên các người biết hết.”
Không ai nói.
Tôi cười nhạt.
“Các người biết tôi không phải con ruột của mẹ. Biết cửa hàng vốn thuộc về tôi. Nhưng vẫn muốn bán nó?”
Anh cả cau mày.
“Lúc ấy ai chẳng khó khăn?”
“Vậy còn bốn năm vừa rồi?”
Tôi hỏi.
“Mẹ nằm viện, tại sao các người cũng khó khăn đúng lúc đó?”
Anh đỏ mặt.
“Cô đừng nói như thể chỉ mình cô hiếu thảo!”
Tôi nhìn thẳng vào anh.
“Vậy bốn năm qua anh chăm mẹ được bao nhiêu ngày?”
Anh im.
“Anh đưa mẹ đi viện bao nhiêu lần?”
Im lặng.
“Anh có biết bà dùng thuốc gì không?”
Vẫn im lặng.
Tôi quay sang chị hai.
“Chị có biết những tháng cuối mẹ không nuốt được cơm không?”
Chị tránh mắt.
Tôi quay sang anh ba.
“Anh có biết đêm trước khi mất mẹ gọi tên ai không?”
Môi anh run nhẹ.
Tôi nói:
“Mẹ gọi cả ba người.”
Cả phòng im phăng phắc.
“Bà không gọi để trách.”
Giọng tôi khàn đi.
“Bà hỏi tôi: ‘Các anh chị con có về kịp không?’”
Chị hai quay mặt, mắt đỏ lên.
Nhưng anh cả vẫn cứng giọng:
“Dù thế nào thì tài sản của mẹ cũng phải chia đều. Không thể vì cô chăm bốn năm mà—”
“Ông Tần.”
Luật sư Lương cắt ngang.
“Có lẽ ông nên nghe hết.”
Mẹ trên video lấy từ chiếc hộp gỗ một phong bì đỏ.
“Bởi vì thứ mẹ sắp công bố không chỉ là di chúc.”
Bà nhìn vào máy quay.
“Mà còn là bản đối chiếu toàn bộ số tiền ba đứa từng lấy từ mẹ trong mười năm qua.”
Gương mặt anh cả trắng bệch.
Mẹ nói tiếp:
“Nếu chúng vẫn muốn chia đều… vậy trước hết, hãy trả lại những gì chúng đã nhận trước.”
CHƯƠNG 2 – CUỐN SỔ CỦA MẸ
Luật sư Lương đặt lên bàn một cuốn sổ bìa xanh.
Không dày.
Nhưng khi nhìn thấy nó, anh cả như mất hết vẻ tự tin lúc mới bước vào nhà.
Tôi nhận ra cuốn sổ.
Suốt nhiều năm mẹ vẫn để nó trong ngăn kéo cạnh giường.
Tôi từng hỏi:
“Mẹ ghi gì thế?”
Bà cười:
“Tiền chợ thôi.”
Hóa ra không phải.
Luật sư mở trang đầu.
“Bà Tần bắt đầu ghi từ tháng ba năm mười năm trước.”
Anh cả lập tức nói:
“Ghi chép cá nhân thì có giá trị gì?”
“Chỉ cuốn sổ thì chưa đủ.”
Luật sư Lương lấy thêm một tập sao kê ngân hàng.
“Nhưng nếu đi kèm sao kê chuyển khoản, giấy vay tiền và tin nhắn xác nhận thì lại là chuyện khác.”
Anh cả không nói nữa.
Luật sư đọc:
“Tần Chí Cường. Năm thứ nhất, vay mẹ hai trăm nghìn tệ để đặt cọc căn hộ.”
Anh cả vội giải thích:
“Đó là mẹ tự cho!”
“Trong tin nhắn ông viết: ‘Sau hai năm con trả.’”
Luật sư đặt bản in tin nhắn lên bàn.
“Đến nay chưa trả.”
Anh cả cứng họng.
“Năm thứ ba, bà Tần chuyển thêm tám mươi nghìn tệ cho ông để xử lý khoản nợ kinh doanh.”
Anh cúi đầu.
“Năm thứ năm, một trăm hai mươi nghìn tệ để sửa nhà.”
Tôi giật mình.
Tôi chưa từng biết.
Bốn năm trước, khi mẹ phải làm một đợt điều trị dài, anh cả từng nhắn trong nhóm gia đình:
“Anh không có tiền, em ứng trước đi.”
Đêm đó tôi rút gần sạch khoản tiết kiệm của mình.
Luật sư quay sang chị hai.
“Tần Mỹ Lan. Một trăm năm mươi nghìn tệ để mở cửa hàng mỹ phẩm. Bảy mươi nghìn tệ để đóng học phí cho con. Năm mươi nghìn tệ cho đám cưới con gái.”
Chị hai lập tức nói:
“Mẹ cho cháu ngoại là tự nguyện!”
“Đúng.”
Luật sư gật đầu.
“Bà cụ không yêu cầu hoàn lại những khoản ghi rõ là tặng.”
Chị thở phào.
“Nhưng một trăm năm mươi nghìn tệ mở cửa hàng được ghi là khoản vay.”
Mặt chị lại biến sắc.
Đến anh ba, con số còn lớn hơn.
Hai trăm sáu mươi nghìn tệ cho khoản đặt cọc nhà tại Thượng Hải.
Một trăm nghìn tệ để trả nợ thẻ tín dụng.
Sáu mươi nghìn tệ cho việc học của con trai.
Tôi ngồi bất động.
Mười năm qua, tôi cứ tưởng mẹ chỉ có một khoản lương hưu bình thường cộng tiền thuê cửa hàng.
Tôi còn sợ bà thiếu.
Mỗi tháng sau khi nhận lương, tôi đều chuyển cho mẹ một ít.
Khi nghỉ việc chăm bà, tôi nhận làm sổ sách tại nhà để có thêm thu nhập.
Mẹ thường nói:
“Con giữ lấy mà sống.”
Tôi luôn đáp:
“Mẹ dùng trước đi.”
Bây giờ tôi mới hiểu vì sao nhiều lần tài khoản bà gần như cạn.
Không phải bà tiêu cho mình.
Mà tiền đã chảy đến ba gia đình khác.
Anh cả bực bội:
“Thì sao? Cha mẹ giúp con cái là chuyện bình thường ở Trung Quốc. Mẹ chưa bao giờ đòi!”
Luật sư Lương gật đầu.
“Đúng. Và trong video, bà cụ cũng nói bà không định đòi.”
Anh cả ngẩng lên.
“Vậy ông đọc những thứ này làm gì?”
“Để giải thích cách phân chia di sản.”
Luật sư nhấn mở đoạn video tiếp theo.
Mẹ tôi lại xuất hiện.
“Chí Cường, Mỹ Lan, Chí Viễn.”
Bà gọi từng cái tên.
“Mẹ đã cho các con rất nhiều.”
Giọng bà không hề giận.
Chính sự bình tĩnh đó khiến căn phòng càng nặng nề.
“Khi các con mua nhà, mẹ giúp. Khi làm ăn thiếu tiền, mẹ giúp. Khi cháu cần học phí, mẹ cũng giúp.”
Mẹ khẽ thở.
“Mẹ không tiếc.”
Chị hai bắt đầu lau mắt.
“Nhưng điều khiến mẹ buồn là khi mẹ cần các con, ba đứa lại cùng nói mình bận.”
Mẹ lấy một tờ giấy.
“Bốn năm Nhược Ninh chăm mẹ.”
“Chí Cường đến bệnh viện sáu lần.”
Anh cả cúi đầu.
“Mỹ Lan đến mười một lần.”
Chị hai che mặt.
“Chí Viễn đến bốn lần.”
Anh ba nghiến môi.
“Có những lần các con ở Hàng Châu, cách bệnh viện chưa đến một giờ lái xe.”
Mẹ im lặng vài giây.
“Nhưng một bữa cơm cũng không ở lại.”
Tôi nhắm mắt.
Tôi nhớ đêm giao thừa năm trước.
Mẹ nằm trong phòng bệnh, ngoài cửa sổ pháo hoa xa xa phản chiếu trên mặt kính.
Tôi hỏi:
“Mẹ muốn gọi video cho anh chị không?”
Mẹ lắc đầu.
“Thôi, chúng nó đang ăn cơm đoàn viên.”
Tôi bật cười chua chát.
“Mình không phải gia đình à?”
Mẹ không trả lời.
Hôm đó tôi tưởng bà không nghe thấy.
Bây giờ mới biết bà nghe rõ.
Trong video, mẹ nói:
“Nhược Ninh chưa từng hỏi mẹ sẽ để lại cho nó bao nhiêu.”
Bà cười nhẹ.
“Thậm chí tháng trước, nó còn bảo mẹ bán căn hộ đi, dùng tiền thuê người chăm sóc để mẹ đỡ áy náy vì làm phiền con.”
Tôi cúi xuống.
Đó là chuyện có thật.
Tôi từng nói như vậy.
Mẹ đã mắng tôi:
“Nhà của mẹ, mẹ thích giữ.”
Tôi đâu biết bà đã chuẩn bị tất cả.
Anh cả đột nhiên hỏi:
“Vậy di chúc chia thế nào?”
Luật sư nhìn anh.
“Ông vẫn chỉ quan tâm câu này sao?”
Anh cả đỏ mặt.
“Tôi có quyền biết.”
Luật sư cầm bản di chúc.
“Được.”
Ông đọc rõ ràng:
“Cửa hàng tại khu Thượng Thành, sau khi xác định nguồn gốc tài sản, thuộc quyền hưởng của cô Tần Nhược Ninh theo hồ sơ để lại từ mẹ ruột.”
Tôi không nói.
“Căn hộ hiện tại của bà Tần được để lại cho cô Tần Nhược Ninh.”
Anh cả bật lên:
“Tôi biết ngay!”
Luật sư tiếp tục như không nghe thấy.
“Hai khoản tiền gửi được chia thành bốn phần.”
Cả ba người khựng lại.
Chị hai hỏi:
“Bốn phần?”
“Mỗi người một phần?”
“Không.”
Luật sư đáp.
“Ba phần đầu dành cho ba cháu ngoại và cháu nội của bà Tần dưới hình thức quỹ học tập.”
Anh ba lập tức hỏi:
“Còn phần thứ tư?”
“Quyên tặng cho khoa phục hồi chức năng của bệnh viện nơi bà điều trị.”
Anh cả đứng phắt dậy.
“Vậy chúng tôi không có gì?”
“Có.”
Luật sư lật sang trang cuối.
“Bà Tần để lại cho mỗi người một món đồ.”
Ông mở hộp gỗ.
Cho anh cả là chiếc đồng hồ cũ của cha.
Cho chị hai là chiếc khăn lụa mẹ từng dùng trong lễ cưới của chị.
Cho anh ba là bộ cờ tướng anh từng chơi với bố thời nhỏ.
Anh cả nhìn chiếc đồng hồ như bị xúc phạm.
“Chỉ thế này?”
Mẹ trong video dường như biết trước phản ứng.
“Nếu Chí Cường hỏi tại sao chỉ có chiếc đồng hồ…”
Bàn tay anh cả cứng lại.
“…thì mẹ muốn con nhớ, năm con hai mươi tám tuổi, con từng nói với mẹ rằng chỉ cần gia đình còn đầy đủ, con không cần đồng tiền nào của cha mẹ.”
Tôi thấy mắt anh khẽ đỏ.
Mẹ quay sang phần dành cho chị hai.
“Nếu Mỹ Lan thất vọng vì chiếc khăn không đáng tiền, con hãy nhớ ngày cưới con đã ôm mẹ khóc và nói đây là món quý nhất mẹ có thể cho.”
Chị hai bật khóc.
Còn anh ba cúi mặt trước cả khi mẹ nói đến mình.
“Chí Viễn, con từng ngồi chơi cờ với cha mỗi tối. Sau này có tiền, con mua bàn cờ bằng gỗ quý nhưng chẳng còn thời gian về chơi với ông.”
Mẹ dừng lại.
“Có những thứ lúc chưa có tiền, các con xem là quý.”
“Đến khi có tiền, các con lại chỉ hỏi nó đáng bao nhiêu.”
Không ai nói.
Tôi tưởng mọi chuyện đã kết thúc.
Nhưng luật sư Lương bất ngờ lấy ra thêm một phong bì.
“Còn một việc.”
Anh cả nhìn ông đầy cảnh giác.
“Gì nữa?”
“Bà Tần đã dự đoán rằng sau khi công bố di chúc, ba vị có thể cho rằng cô Nhược Ninh được ưu ái vì ở gần bà.”
Ông mở phong bì.
“Vì vậy bà để lại quyền lựa chọn cuối cùng cho cô Nhược Ninh.”
Tôi sững người.
“Cho tôi?”
“Đúng.”
Luật sư đặt trước mặt tôi bốn tập giấy.
“Nếu cô muốn giữ nguyên di chúc, ký vào đây.”
“Còn nếu không?”
“Nếu cô tự nguyện từ bỏ căn hộ, tài sản đó sẽ được bán và chia đều cho bốn người.”
Ba ánh mắt lập tức đổ dồn vào tôi.
Anh cả là người lên tiếng trước.
“Nhược Ninh.”
Giọng anh mềm đi lần đầu tiên từ khi về nhà.
“Dù thế nào… chúng ta vẫn là anh em.”
Tôi nhìn anh.
Một giờ trước, anh còn gọi tôi là kẻ ép mẹ lập di chúc.
Bây giờ lại là anh em.
Chị hai bước đến.
“Em ở căn nhà này một mình cũng đâu cần rộng thế. Chị nghĩ mẹ chỉ đang giận bọn chị thôi.”
Anh ba cũng nói:
“Chúng ta chia đều thì sau này còn nhìn mặt nhau.”
Tôi chậm rãi hỏi:
“Bốn năm qua, lúc tôi một mình đưa mẹ vào viện giữa đêm, tại sao không ai nói câu ‘chúng ta là anh em’?”
Không người nào trả lời.
Tôi đặt tay lên cây bút.
Anh cả nhìn chăm chăm.
Tôi vừa định ký, luật sư Lương bỗng nói:
“Cô Nhược Ninh, trước khi quyết định, bà Tần yêu cầu cô xem riêng đoạn cuối.”
Tôi nhìn ông.
“Riêng?”
“Đúng.”
Mẹ đã để lại cho tôi một đoạn video khác.
Và khi căn phòng chỉ còn tôi với luật sư, hình ảnh mẹ lại xuất hiện.
Lần này bà không ngồi nghiêm chỉnh.
Bà đang ở bệnh viện, tóc bạc xõa xuống vai.
Bà nhìn máy quay rất lâu rồi nói:
“Nhược Ninh, mẹ biết con.”
“Cho nên mẹ biết sau khi xem xong, điều đầu tiên con muốn làm chắc chắn là chia căn nhà cho các anh chị.”
Tôi bật khóc.
Mẹ hiểu tôi hơn cả tôi hiểu chính mình.
Bà lắc đầu.
“Nhưng lần này, mẹ xin con đừng nhường nữa.”
CHƯƠNG 3 – LẦN NÀY, CON ĐỪNG NHƯỜNG
Tôi nhìn mẹ trên màn hình, nước mắt rơi xuống mu bàn tay.
Bốn năm qua, tôi đã chứng kiến bà yếu đi từng ngày.
Từ một người có thể tự đi chợ, tự nấu mì, tự bắt xe buýt đến Tây Hồ ngắm sen, bà dần phải dùng gậy, rồi xe lăn, cuối cùng gần như không thể tự ngồi dậy.
Nhưng trong đoạn video này, ánh mắt bà vẫn giống mẹ của tuổi thơ tôi.
Người mỗi lần tôi bị bắt nạt đều đứng trước mặt tôi và nói:
“Con nhà tôi, tôi tự dạy. Không đến lượt người khác bắt nạt.”
Mẹ tiếp tục:
“Con từ nhỏ đã hay nhường.”
“Ăn quả quýt ngọt cũng để phần anh chị.”
“Có một chiếc bánh, con luôn bẻ làm bốn.”
“Mẹ từng nghĩ đó là điều tốt.”
Bà cười buồn.
“Sau này mẹ mới biết, một đứa trẻ cứ nhường mãi sẽ khiến người khác nghĩ phần của nó vốn dĩ không quan trọng.”
Tôi che miệng.
Mẹ nói:
“Căn hộ này không phải phần thưởng vì con chăm mẹ.”
“Con nghe rõ nhé.”
“Không phải.”
Bà nhấn từng chữ.
“Nếu mẹ dùng căn nhà trả công con chăm sóc, vậy bốn năm tình cảm giữa hai mẹ con chúng ta chẳng phải biến thành một cuộc mua bán sao?”
Tôi lắc đầu theo bản năng.
“Mẹ để căn nhà cho con vì con cần một nơi thuộc về mình.”
“Ba anh chị con đều có nhà.”
“Chí Cường có hai căn.”
“Mỹ Lan có nhà của vợ chồng nó.”
“Chí Viễn đã mua căn hộ ở Thượng Hải.”
“Mỗi lần chúng về đây, chúng gọi là ‘nhà mẹ’.”
Bà khẽ cười.
“Chỉ có con, bốn năm nay cứ nói ‘nhà mình’.”
Tôi khóc thành tiếng.
Đúng vậy.
Tôi chưa từng phân biệt.
Tủ lạnh hỏng, tôi thay.
Mái bếp thấm nước, tôi gọi thợ.
Ghế của mẹ thấp quá, tôi mua đệm mới.
Tôi chưa từng nghĩ một ngày nào đó phải tính xem từng thứ thuộc về ai.
“Mẹ cũng muốn con biết…”
Giọng bà nhỏ xuống.
“Con không phải con mẹ sinh ra.”
“Nhưng con là đứa con mẹ nuôi.”
“Ba mươi hai năm, mỗi lần con gọi ‘mẹ’, mẹ chưa từng nghĩ mình đang nghe con của người khác gọi.”
“Cho nên đừng vì tờ giấy bệnh viện kia mà thấy mình là người ngoài.”
Tôi gục xuống bàn.
Mẹ đã đoán đúng cả điều đó.
Từ khi biết sự thật, trong đầu tôi cứ hiện lên một câu hỏi:
Nếu tôi không phải con ruột, liệu bốn năm chăm sóc bà có phải tôi đã dành tất cả cho một người không có quan hệ máu mủ?
Nhưng ngay khi câu hỏi xuất hiện, tôi đã biết đáp án.
Những đêm mẹ sốt, bà nắm tay tôi gọi tên tôi.
Khi tôi thất nghiệp, bà lén nhét tiền vào túi.
Khi cuộc hôn nhân đầu tiên của tôi tan vỡ, bà ngồi bên giường tôi suốt đêm mà chẳng hỏi một câu.
Máu mủ có thể giải thích chúng tôi đến với nhau bằng cách nào.
Nhưng không thể định nghĩa ba mươi hai năm đã sống cùng nhau ra sao.
Mẹ nhìn camera.
“Còn một chuyện nữa.”
Tôi ngẩng lên.
“Nếu ba anh chị con chịu xem hết video, mẹ hy vọng con cho chúng nghe đoạn này.”
Bà thở dài.
“Mẹ không ghét chúng.”
“Cũng không muốn bốn đứa từ nay đoạn tuyệt.”
“Tài sản mẹ có thể chia.”
“Nhưng lòng tham của con người, chia bao nhiêu cũng không đủ.”
“Cho nên lần này mẹ không chia tiền cho ba đứa lớn.”
“Mẹ muốn cho chúng một cơ hội nhớ lại mình từng là người thế nào trước khi chỉ biết tính tiền.”
Đoạn video kết thúc.
Màn hình tối đi.
Tôi ngồi rất lâu.
Luật sư Lương không giục.
Cuối cùng tôi lau nước mắt.
“Chú mở cửa giúp cháu.”
Ba anh chị vẫn ở phòng khách.
Anh cả đi qua đi lại.
Vừa thấy tôi, anh hỏi ngay:
“Mẹ nói gì?”
Tôi đặt bốn tập hồ sơ xuống bàn.
“Không có bí mật mới.”
“Vậy em quyết định thế nào?”
Tôi nhìn cây bút.
Rồi ký tên mình vào văn bản xác nhận thực hiện di chúc.
Anh cả sầm mặt.
“Cô thật sự muốn lấy căn nhà?”
“Đúng.”
“Cô—”
Tôi ngẩng lên.
“Anh định nói tôi tham?”
Anh im.
“Tôi không lấy thứ của anh.”
“Tôi chỉ không nhường thứ mẹ để lại cho tôi.”
Chị hai đỏ mắt.
“Nhược Ninh, chúng ta là chị em hơn ba mươi năm…”
“Tôi biết.”
Tôi nhìn chị.
“Vì thế tôi sẽ không đuổi mọi người ra khỏi cuộc đời mình chỉ vì chuyện này.”
Ánh mắt chị sáng lên.
“Nhưng tôi cũng sẽ không dùng căn nhà đổi lấy tình cảm.”
Nụ cười vừa xuất hiện trên mặt chị lập tức tắt.
Tôi quay sang anh cả.
“Anh từng nói phải giám định chữ ký.”
“Anh có quyền.”
“Muốn kiện, cứ kiện.”
Anh siết hàm.
“Cô nghĩ có luật sư đứng sau thì tôi sợ sao?”
“Tôi không cần anh sợ.”
Tôi đáp.
“Tôi chỉ muốn từ hôm nay, mỗi người chịu trách nhiệm cho lựa chọn của mình.”
Anh ba ngồi im từ đầu cuối cùng cũng lên tiếng.
“Nhược Ninh.”
Tôi nhìn anh.
Anh rút bộ cờ tướng mẹ để lại từ chiếc hộp.
Giọng anh thấp xuống.
“Hôm mẹ mất… anh có biết.”
Tôi khựng lại.
“Biết gì?”
“Em nhắn trong nhóm lúc ba giờ sáng.”
Anh cúi đầu.
“Anh nhìn thấy.”
Tim tôi như bị ai bóp.
Hôm đó mẹ chuyển nặng lúc gần ba giờ.
Tôi nhắn:
“Mẹ có thể không qua khỏi đêm nay. Nếu mọi người về được thì về.”
Không ai trả lời.
Đến tám giờ sáng anh ba mới gửi:
“Anh đang trên đường.”
Khi ấy mẹ đã đi rồi.
“Vì sao anh không đến?”
Tôi hỏi.
Anh ba nhắm mắt.
“Hôm đó anh đang tiếp khách. Anh nghĩ… sáng về cũng kịp.”
“Anh nghĩ còn thời gian.”
Anh cười méo xệch.
“Suốt bốn năm anh lúc nào cũng nghĩ còn thời gian.”
Chị hai òa khóc.
“Chị cũng thế.”
“Tối trước đó mẹ gọi cho chị.”
Tôi nhìn chị.
“Bà gọi?”
Chị gật đầu.
“Chị đang cùng con gái chọn đồ cho chuyến du lịch. Mẹ hỏi cuối tuần chị có về ăn cơm không.”
Giọng chị đứt quãng.
“Chị nói tuần sau.”
“Nhưng không còn tuần sau.”
Anh cả đứng quay lưng về phía chúng tôi.
Rất lâu sau, anh tháo kính xuống.
“Tôi không cần các người diễn.”
Nhưng giọng anh đã khàn.
Tôi nhìn chiếc đồng hồ cũ trên bàn.
Đó là chiếc bố từng đeo mỗi ngày.
Anh cả từng xin nó từ lúc còn trẻ, nhưng mẹ không cho.
Bà nói:
“Đợi mẹ già rồi tính.”
Bây giờ anh đã có nó.
Nhưng vẻ mặt không giống người vừa nhận được thứ mình mong muốn.
Luật sư Lương nói:
“Bà Tần còn yêu cầu tôi chuyển một câu cuối.”
Cả ba người cùng quay lại.
Ông nhìn vào tờ giấy.
“Bà viết: ‘Nếu chúng nó còn chịu ngồi chung một bàn sau khi không được chia tiền, hãy nấu cho chúng một bữa.’”
Tôi bật cười trong nước mắt.
Đúng là mẹ.
Ngay cả sau khi mất vẫn lo chúng tôi đói.
Chiều hôm ấy, không ai rời đi.
Tôi vào bếp.
Tủ lạnh gần như trống.
Chỉ còn cải thìa, trứng, một miếng đậu phụ và ít mì.
Anh ba lặng lẽ bước vào.
“Để anh nhặt rau.”
Tôi không từ chối.
Một lúc sau chị hai cũng vào.
“Chị chiên trứng.”
Anh cả vẫn ngồi ngoài phòng khách.
Tôi tưởng anh sẽ bỏ về.
Nhưng khi tôi bê bát mì ra, anh đang ngồi bên di ảnh mẹ, chiếc đồng hồ cũ đã đeo trên cổ tay.
Bốn người ngồi quanh chiếc bàn mà bốn năm trước họ từng dùng để quyết định tôi phải nghỉ việc chăm mẹ.
Không ai nhắc đến tiền.
Ăn được nửa bát, anh cả bất ngờ nói:
“Khoản viện phí bốn năm qua…”
Tôi ngẩng lên.
“Anh sẽ tính lại phần của anh.”
Tôi chưa kịp nói thì chị hai tiếp:
“Chị cũng vậy.”
Anh ba gật đầu.
Tôi đặt đũa xuống.
“Không cần trả cho tôi hết.”
Anh cả cau mày.
“Cô lại muốn nhường?”
Tôi nhìn anh.
Rồi lần đầu tiên sau rất nhiều năm, tôi lắc đầu.
“Không.”
“Phần nào các người phải chịu thì tự chịu.”
“Nhưng tiền không phải điều tôi cần nhất.”
Chị hai hỏi nhỏ:
“Vậy em cần gì?”
Tôi nhìn di ảnh mẹ.
“Ngày Thanh Minh năm sau.”
“Đừng để mình tôi đi thăm mẹ.”
Không ai nói ngay.
Rồi anh ba đáp:
“Anh sẽ đến.”
Chị hai gật đầu.
Anh cả nhìn bát mì rất lâu.
Cuối cùng anh nói:
“Anh cũng đến.”
Ba tháng sau, căn hộ vẫn đứng tên tôi.
Cửa hàng được luật sư hoàn tất thủ tục trả về đúng nguồn tài sản.
Tôi không bán nó.
Tôi cho một người bạn thuê lại tầng dưới, còn một phần tiền thuê mỗi năm tôi chuyển vào quỹ hỗ trợ bệnh nhân phục hồi chức năng tại bệnh viện mẹ từng điều trị.
Tôi trở lại làm kế toán.
Không phải công ty cũ.
Một doanh nghiệp nhỏ gần Tây Hồ nhận tôi làm quản lý tài chính.
Ngày đầu đi làm, tôi đứng trước gương rất lâu.
Bốn năm trước tôi rời công sở vì mẹ.
Bốn năm sau, tôi quay lại một mình.
Nhưng tôi không cảm thấy mất bốn năm.
Tôi chỉ cảm thấy mình vừa đi hết một đoạn đường rất dài.
Đêm đầu tiên trở về nhà sau giờ làm, căn hộ yên đến lạ.
Tôi theo thói quen gọi:
“Mẹ, con về rồi.”
Không có ai đáp.
Tôi đứng trước cửa rất lâu.
Sau đó bật đèn.
Trên bàn vẫn là chiếc cốc mẹ thường dùng.
Ngoài ban công, mấy chậu lan bà trồng đã ra nụ.
Tôi tưới từng chậu.
Rồi điện thoại rung lên.
Nhóm WeChat gia đình mà suốt bốn năm chỉ toàn những câu “đang bận”, “để hôm khác”, “em ứng trước đi” xuất hiện một tin mới.
Anh cả gửi một bức ảnh.
Là chiếc đồng hồ của bố vừa được sửa lại.
Anh viết:
“Chạy được rồi.”
Chị hai gửi ảnh chiếc khăn lụa đã được giặt và đóng khung.
Anh ba gửi ảnh bộ cờ tướng đặt trên bàn.
Một lát sau, anh cả nhắn thêm:
“Cuối tuần về ăn cơm không?”
Tôi nhìn màn hình.
Rất lâu.
Rồi trả lời:
“Được.”
Tôi không biết một bữa cơm có thể sửa được bao nhiêu năm ích kỷ.
Có những vết rạn sẽ không biến mất.
Có những câu nói dù xin lỗi cũng không thể coi như chưa từng tồn tại.
Tôi cũng không định quên.
Nhưng mẹ từng nói đúng.
Gia đình không phải là nơi người ta phải nhường mãi để được ở lại.
Cũng không phải nơi chỉ xuất hiện khi có tiền để chia.
Gia đình là những người biết mình từng sai ở đâu, rồi vẫn còn đủ can đảm quay về trước khi quá muộn.
Tôi bước đến bên cửa sổ.
Hàng Châu về đêm sáng rực phía xa.
Tôi nhớ câu cuối cùng trong đoạn video mẹ để lại riêng cho mình.
Bà đã cười, giơ tay về phía camera như muốn xoa đầu tôi:
“Nhược Ninh, mẹ không cần con báo đáp.”
“Con đã chăm mẹ bốn năm.”
“Phần đời còn lại…”
“…con nhớ chăm sóc chính mình.”
Tôi đứng giữa căn nhà đã im tiếng mẹ, nước mắt rơi nhưng môi lại mỉm cười.
Lần đầu tiên trong ba mươi hai năm, tôi không nhường phần của mình cho bất kỳ ai nữa.
Và cũng là lần đầu tiên tôi hiểu—
Thứ mẹ thật sự để lại cho tôi chưa bao giờ là căn hộ, cửa hàng hay tiền bạc.
Mà là quyền được tin rằng:
Dù không cùng huyết thống, tôi vẫn từng được một người mẹ yêu thương bằng cả cuộc đời.
‼️‼️‼️Lưu ý cuối cùng dành cho người đọc: Nội dung truyện ngắn trên chỉ mang tính giải trí, hư cấu. Tất cả tình tiết, cốt truyện không chỉ trích, xúc phạm bất cứ cá nhân, tổ chức nào. Đây chỉ là truyện ngắn và không phải là một sự kiện, tin tức báo chí.