(Tiếp theo phần 1)

Cuốn sổ mỏng dính, bìa các-tông ngả màu nước trà, góc nào cũng tróc keo. Phúc cầm nó bằng cả hai tay, như cầm một thứ chỉ cần siết mạnh là vỡ.

“Phúc, mày làm cái trò gì vậy?” Dũng cười gượng, giọng lạc đi. “Đó là mẹ tao. Mày quen mẹ tao hồi nào?”

Phúc không quay lại. Anh vẫn nhìn bà Lụa, hai mắt đỏ lên.

“Mẹ mày?” Anh lặp lại thật chậm. “Mười mấy năm làm bạn, mày chỉ gọi cô là ‘bà già’, ‘bà ấy’. Chưa lần nào mày nói tên cô. Chưa lần nào mày rủ tao về nhà. Chợ cũ giải tỏa, tao mất dấu cô hai mươi lăm năm, làm sao tao biết cô Lụa bán rau lại là mẹ mày?”

Giờ tôi mới hiểu vì sao từ lúc bà bưng đĩa chả giò ra, anh cứ nhìn bà không rời mắt. Tôi tưởng anh ngại. Hóa ra anh đang tìm lại một khuôn mặt.

Bà Lụa đứng sững, tay vẫn nắm mấy tờ tiền nhàu.

“Con… thằng Phúc? Thằng bé gầy nhom hay đứng sau sạp mót rau héo hả?”

“Dạ, con đây cô.” Giọng Phúc nghẹn lại.

Anh mở cuốn sổ, đọc to, từng dòng nghiêng ngả chữ của đứa trẻ mười tuổi:

“Mùng ba. Rau muống, mười ngàn. Mùng bốn. Rau cải, năm ngàn. Cô Lụa nói khi nào có thì trả.”

Cả mâm nhậu im phăng phắc. Ba người bạn kia đặt ly xuống, không ai dám cười.

“Mẹ con nằm viện,” Phúc nói tiếp, không nhìn ai, “ba con bỏ đi từ lâu. Con mười tuổi, không có đồng nào, ra chợ đứng sau sạp cô cả buổi. Cô không hỏi gì, chỉ nhét vào tay con một bó rau với nắm gạo. Cô bảo con về nấu cháo cho mẹ. Con ghi lại hết vào cuốn sổ này, tính trả. Mẹ con mất trước khi con kiếm được đồng nào.”

Anh lật đến trang cuối. Tôi thấy một nét bút khác, to và vụng, gạch ngang cả cột số.

“Ở đây cô viết: ‘Cô xóa rồi. Con lo học.’” Phúc ngẩng lên. “Cô xóa, nhưng con không xóa. Hai mươi lăm năm, ngày nào con cũng mang cuốn sổ này theo người.”

Bà Lụa đưa tay áo lên lau mắt, miệng lẩm bẩm: “Chuyện cũ rồi con… cô quên lâu rồi…”

“Thì chuyện cũ mà,” Dũng chen vào, mặt đỏ lên vì xấu hổ và bia. “Có gì đâu mà mày làm lố…”

“Chuyện cũ với mày,” Phúc nói. “Với tao đó là mạng.”

Anh nhìn quanh cái mâm đầy xương gà, vỏ tôm, rồi nhìn xuống sàn, nơi bà Lụa vừa quỳ nhặt từng mảnh. Hàm anh bạnh ra, nhưng giọng vẫn nhỏ.

“Từ nãy giờ tao ngồi đây là vì tao không nhận ra cô. Nhận ra rồi mà tao còn ngồi im ăn tiếp, tao tự thấy nhục.”

Rồi anh bước lại gần bà, cúi xuống nhìn bàn chân sưng bóng trong đôi dép nhựa.

“Cô phù chân từ bao giờ vậy?”

“Già thì phù thôi con.”

“Cô uống thuốc gì? Cho con xem.”

Bà Lụa giấu tay ra sau lưng. “Có gì đâu con… thuốc bổ…”

Tôi chẳng nghĩ nữa. Tôi chạy vào bếp, kéo tấm khăn che trên bàn, cầm túi thuốc với cuốn sổ khám bệnh bọc nilon ra đặt trước mặt Phúc. Tay tôi run. Trưa nay tôi đã định mở ra xem, nhưng bà nhìn tôi, tôi không dám.

Phúc là bác sĩ khoa thận ở một bệnh viện lớn trong thành phố. Dũng hay khoe điều đó với bạn bè, vậy mà chưa bao giờ nghĩ tới việc hỏi nhờ bạn xem bệnh cho mẹ. Phúc lật từng trang, mặt tối dần. Anh đổ mấy vỉ thuốc ra tay, đếm.

“Suy thận mạn, giai đoạn bốn,” anh nói, từng chữ rơi xuống như đá. “Bác sĩ dặn ăn nhạt, không đứng lâu, hẹn tái khám hai tuần trước. Cô không đi. Toa này mười lăm ngày mà còn hơn nửa túi. Cô uống thuốc kiểu gì vậy?”

“Cô uống cách ngày…” bà Lụa thì thào. “Thuốc đắt quá con. Cô để dành đóng tiền học cho cháu Bông, với lại thằng Dũng nó cần…”

Bà không nói hết câu. Cả phòng nhìn Dũng.

“Bệnh gì? Mẹ bị đau khớp thôi mà,” Dũng lắp bắp. “Bà than hoài, ai mà biết thật hay giả…”

“Mày chưa bao giờ hỏi.” Phúc nói, không to, nhưng cả nhà nghe rõ.

Tôi hít một hơi thật sâu. Tôi đã nhịn mấy tháng nay, và tôi biết đây là lúc phải mở miệng.

Tôi mở túi xách, lấy ra cuốn sổ nhỏ vẫn dùng ghi chi tiêu. Làm kế toán nên tôi có thói quen ghi hết. Từ tháng Sáu, mỗi lần thấy Dũng ngửa tay xin mẹ tiền, tôi đều lặng lẽ ghi ngày, ghi số. Tôi đặt nó xuống bàn, ngay cạnh cuốn sổ ố vàng của Phúc.

“Cuốn này của anh Phúc, ghi những lần mẹ cho người ta ăn chịu,” tôi nói. “Còn cuốn này của em, ghi những lần mẹ bị anh lấy tiền.”

Dũng trợn mắt.

“Mười bốn lần, từ tháng Sáu đến giờ. Chín triệu ba. Tiền thuốc của mẹ một tháng chưa tới hai triệu. Chỗ này đủ thuốc cho mẹ gần nửa năm. Anh lấy đi nhậu hết, còn mẹ thì uống cách ngày, đứng chợ từ bốn giờ sáng, ngồi nhặt xương gà cho bạn anh.”

“Mày theo dõi tao hả?” Dũng gào lên, mặt tím lại. “Mày ghi sổ chồng mày như ghi sổ nợ hả? Ai cho mày làm nhục tao trước mặt bạn tao?”

“Anh tự làm nhục mình trước, em chỉ đặt cuốn sổ lên bàn thôi.”

Anh ta lao tới. Tôi thấy bàn tay giơ lên, thấy ánh mắt đỏ ngầu không còn nhận ra tôi. Hai người bạn kịp bật dậy giữ lấy hai tay anh. Nhưng người chắn trước mặt tôi lại là bà Lụa, nhỏ bé, run rẩy, đứng giang hai tay như chắn trước một đứa trẻ.

“Dũng! Con mà đ:ánh nó là con đ:ánh mẹ trước!”

Giọng bà vỡ ra. Rồi bà khựng lại. Mặt bà trắng bệch như tờ giấy, bàn tay ôm lên ngực, môi mấp máy mà không ra tiếng. Người bà đổ về phía trước.

“Cô!”

Phúc đỡ kịp. Anh đặt bà nằm xuống nền nhà, tay áp lên cổ, mắt nhìn đồng hồ. Mọi thứ diễn ra nhanh đến mức tôi chỉ còn nhớ vài mảnh. Anh quát bạn gọi cấp cứu, quát Dũng bỏ cái điện thoại xuống, tháo cúc áo cho bà, kê gối dưới chân bà. Dũng đứng đó, hai tay buông thõng, môi mấp máy không thành tiếng. Tôi nghe anh gọi “mẹ ơi” một lần, rất khẽ, như đứa trẻ lạc.

Chiều hôm đó, tôi nhìn xe cấp cứu rú còi chở bà đi mà thấy đầu óc trống rỗng. Lúc ấy tôi chỉ biết thở phào một điều, là chiều nay Bông đang ở nhà ngoại, con không phải thấy cảnh này.

Ở bệnh viện, Phúc gọi đồng nghiệp xuống tận phòng cấp cứu. Gần mười giờ đêm, một bác sĩ trực bước ra, giọng mệt mỏi.

“Huyết áp rất cao, chỉ số thận xấu đi nhiều, kali cũng lên. Bà cụ phải nằm viện theo dõi dài ngày, có thể sắp tới phải tính chuyện lọc máu. Người nhà ai là người ký giấy?”

Dũng đứng dậy, nhưng chân anh như không nghe lời. Phúc kéo anh lại, đưa bút vào tay anh.

“Ký đi. Đây là lần đầu tiên mày ký giấy vì mẹ mày đấy.”

Anh ta ký, nét chữ nguệch ngoạc, tay run đến mức tôi không đọc nổi chữ của chính chồng mình.

Phúc đứng dựa tường hành lang, giọng khản đặc.

“Tối nay cô không ngã trước mặt tao thì mai cô ngã ngoài chợ, một mình, không ai biết. Mày nghĩ đi.”

Ba người bạn còn lại đứng cách một đoạn, không ai dám lại gần. Một người lúng túng nói với tôi: “Chị Thảo, tụi em… tụi em không biết. Em xin lỗi.” Tôi gật đầu, chẳng còn sức đáp lại. Họ lặng lẽ ra về, từng người một, không nói với Dũng một lời.

Rồi tôi và Dũng ngồi cạnh nhau trên băng ghế sắt lạnh ngắt. Một lúc rất lâu, không ai nói gì.

“Anh đâu có biết…” Dũng lên tiếng trước, giọng khô khốc.

“Anh biết,” tôi nói. “Anh chỉ chưa bao giờ hỏi. Em hỏi mẹ hai lần, hai lần mẹ đều bảo thuốc bổ. Em cũng không ép. Cái đó em có lỗi, em nhận. Nhưng anh thì sống trong cùng một nhà.”

Anh ta úp mặt vào hai bàn tay.

“Viện phí đợt này em sẽ đóng bằng tiền riêng của em,” tôi nói tiếp, từng chữ rõ ràng. “Không phải vì anh, là vì mẹ. Từ ngày mai anh xin nghỉ, ngồi trông mẹ, tự đi mua thuốc, tự học cách mẹ phải ăn nhạt thế nào. Khoản tiền mẹ bán rau từ giờ do em giữ. Còn Bông, em để con ở nhà ngoại thêm vài hôm. Em không muốn con về nhà mà thấy ba nó như tối nay.”

“Thảo… em định bỏ anh hả?”

“Em chưa nói vậy.” Tôi nhìn thẳng vào mắt anh. “Em muốn xem anh làm được gì khi mẹ nằm đó. Sau đó em mới quyết.”

Anh ta không đáp. Anh ta chỉ ngồi đó, bờ vai chùng xuống như vừa gỡ hết lớp áo giáp suốt bao năm.

Gần nửa đêm, Dũng đi xuống cổng viện hút thuốc. Tôi vào phòng bệnh ngồi cạnh giường. Bà Lụa đã ngủ, dây truyền nhỏ giọt, gương mặt hõm sâu dưới ánh đèn vàng. Tôi nắm bàn tay gầy của bà, thầm xin lỗi vì những lần tôi chỉ nhìn mà không làm gì.

Ngoài hành lang, điện thoại của Dũng bỏ quên trên ghế sáng lên liên tục. Tôi vốn không có thói quen xem điện thoại chồng. Nhưng màn hình cứ nhấp nháy, và dòng tin nhắn hiện thẳng ra, đủ để tôi đọc hết khi đi ngang:

“Anh Dũng, chiều mai là hạn cuối, đủ một trăm năm mươi triệu chưa? Không thì để em ghé chợ gặp bà cụ nói chuyện cho nhanh. Tờ giấy lần trước chính bà cụ ký, anh nhớ chứ?”

Tôi đứng chết lặng giữa hành lang. Tiếng máy truyền dịch tí tách vọng ra từ phòng bệnh. Tôi quay lại, nhìn bàn tay bà Lụa đặt trên mép chăn trắng, và thấy ở đầu ngón cái, một vệt mực đỏ chưa phai hết.

Tôi không đánh thức Dũng. Tôi cầm điện thoại anh lên, màn hình vẫn sáng, dòng tin nhắn vẫn nằm đó. Tôi chụp lại bằng điện thoại của mình, rồi đặt máy về đúng chỗ cũ, đúng góc cũ.

Sau đó tôi quay vào phòng bệnh, cầm bàn tay bà Lụa lên, soi dưới ánh đèn. Vệt mực đỏ ở đầu ngón cái là mực dấu vân tay, chưa phai hết. Trong đầu tôi chỉ có một câu: bà ký cái gì?

Mười một giờ đêm, Dũng quay lên. Mắt anh đỏ, người nồng mùi thuốc lá. Anh ngồi xuống chiếc ghế nhựa cuối giường, không nói gì.

“Anh Dũng.” Tôi nói rất khẽ, để không đánh thức mẹ. “Anh ra hành lang với em.”

Ngoài hành lang vắng, đèn trắng hắt xuống hai cái bóng dài. Tôi đưa màn hình điện thoại của mình ra trước mặt anh.

“Một trăm năm mươi triệu. Hạn cuối là chiều mai. Tờ giấy chính bà cụ ký. Anh giải thích đi.”

Mặt Dũng tái đi, từng chút một, như có ai rút máu ra khỏi người anh. Anh há miệng, rồi lại khép lại.

“Em… em đọc điện thoại anh?”

“Nó tự sáng lên trước mặt em. Anh trả lời câu hỏi đi.”

Anh dựa lưng vào tường, trượt xuống, ngồi bệt trên nền gạch hoa lạnh toát. Rất lâu, anh mới nói được.

“Anh nợ người ta tiền. Từ đầu năm.”

“Nợ ai? Nợ bao nhiêu?”

“Anh chơi… chơi cá độ bóng đá qua mạng. Ban đầu thắng ít, anh tưởng dễ. Sau thua, anh vay một người quen để gỡ. Gỡ không được, càng vay càng nhiều.” Giọng anh vỡ ra. “Tới giờ cả gốc lẫn lãi gần một trăm năm mươi triệu.”

Tôi đứng im. Chín triệu ba trong cuốn sổ của tôi bỗng nhỏ xíu so với con số đó. Mấy tháng nay tôi nhìn thấy anh ngửa tay xin mẹ từng trăm ngàn, từng hai trăm ngàn, mà không biết phía sau là một cái hố.

“Tờ giấy bà cụ ký là cái gì?”

Dũng gục đầu xuống đầu gối.

“Người cho anh vay bảo phải có người bảo lãnh. Anh không dám nhờ em. Anh… anh mang tờ giấy đến chợ, bảo mẹ là giấy xác nhận để anh được vay vốn làm ăn. Mẹ không biết chữ nhiều. Mẹ tin anh. Mẹ điểm chỉ.”

“Mẹ điểm chỉ vào giấy bảo lãnh nợ?”

“Không phải bảo lãnh. Là giấy thế chấp.” Anh nói chậm như đang nuốt từng viên đá. “Thế chấp cái nhà mẹ đứng tên. Căn nhà ở quê cũ, ba để lại.”

Tôi nghe tiếng mình thở ra, không thành tiếng. Căn nhà đó là thứ duy nhất ông cụ để lại cho vợ. Bà Lụa chưa từng nhắc, nhưng tôi biết bà giữ nó như giữ một cái bàn thờ.

“Anh biết mẹ bệnh thận mà anh vẫn…”

“Anh không biết mẹ bệnh thật!” Anh gào lên, rồi hạ giọng ngay vì sợ đánh thức cả tầng. “Anh thề, anh không biết. Anh tưởng bà than thở để xin tiền. Anh tưởng… anh tưởng cái gì cũng có thể chờ thêm một tháng.”

“Một tháng nữa là mẹ nằm đây trước khi anh kịp trả.”

Anh không đáp được. Tôi cũng không cần anh đáp.

Tôi gọi cho anh Phúc lúc gần nửa đêm. Anh bắt máy ngay, giọng tỉnh táo như chưa hề ngủ. Tôi kể hết, ngắn gọn, không giấu gì. Anh im một lúc.

“Chị còn giữ ảnh tin nhắn không?”

“Dạ còn.”

“Gửi em. Và sáng mai chị đừng để Dũng đi gặp người đó một mình. Em có người bạn làm luật sư, quen mấy vụ cho vay nặng lãi kiểu này.”

Sáng hôm sau, anh Phúc dẫn tới bệnh viện một chị luật sư tên Vân, ngoài bốn mươi, tóc cắt ngắn, nói chuyện gọn như cắt chỉ. Chị ngồi ở sảnh khoa thận, đọc ảnh chụp tin nhắn, đọc lời Dũng kể, rồi hỏi một câu khiến Dũng giật mình:

“Tờ giấy đó có công chứng không?”

“Không… người ta đưa giấy viết tay, mẹ tôi điểm chỉ, có hai người làm chứng.”

“Hai người làm chứng là ai?”

“Người của chủ nợ.”

Chị Vân nhếch miệng, không phải cười.

“Vậy thì tốt cho nhà anh chị. Thế chấp nhà đất bắt buộc công chứng, chứng thực. Giấy viết tay điểm chỉ, người làm chứng là người của bên cho vay, người ký lại là cụ bà gần bảy mươi tuổi đang suy thận giai đoạn bốn, bị con trai nói dối về nội dung giấy. Tờ giấy đó rất có khả năng bị tuyên vô hiệu. Nhưng,” chị nhìn thẳng Dũng, “tiền anh vay thì anh phải trả. Gốc thì trả, lãi cắt cổ thì tôi sẽ cãi. Anh không được trốn.”

Dũng gật đầu liên tục, môi trắng bệch.

“Còn việc này,” chị quay sang tôi, “chị Thảo, chị là người đầu tiên phát hiện, chị giữ hết tin nhắn. Đừng xóa. Đừng nhắn lại cho người đó. Đặc biệt đừng để ai đến chợ gặp cụ.”

Chiều hôm đó, hạn chót đến. Tôi tưởng sẽ có một trận ầm ĩ. Nhưng người đàn ông kia chỉ nhắn thêm một tin, rồi một cuộc gọi nhỡ, rồi im. Tôi nhờ chị Vân soạn sẵn văn bản, gửi qua tin nhắn cho hắn đúng nội dung chị dặn: yêu cầu cung cấp hợp đồng vay, bảng tính lãi, và thông báo toàn bộ liên hệ sẽ làm việc qua luật sư.

Tối đó điện thoại Dũng không sáng nữa.

Ba hôm sau, bà Lụa tỉnh táo hẳn. Bà ngồi dựa vào đầu giường, nhìn tôi và Dũng đứng cạnh nhau, rồi nhìn quanh phòng bệnh bốn giường chật ních.

“Hai đứa làm gì mà mặt mày như đưa đám vậy?”

Dũng quỳ xuống cạnh giường, trán tì lên mép chăn.

“Mẹ ơi, con có lỗi với mẹ. Tờ giấy mẹ điểm chỉ hôm trước… không phải giấy vay vốn.”

Anh kể, từng chữ, không giấu, không chữa. Nghe tới đoạn căn nhà quê, bà Lụa nhắm mắt lại. Tôi tưởng bà sẽ khóc, sẽ mắng, sẽ đánh vào lưng anh một cái cho hả. Nhưng bà chỉ nằm im. Một lúc rất lâu, bà mở mắt ra, nhìn trần nhà.

“Nhà đó,” bà nói khẽ, “ba con xây bằng tiền bán con trâu với tiền bà nội cho. Hồi ấy mẹ gánh cát với ổng. Mẹ không tiếc cái nhà. Mẹ tiếc là con tin mẹ không đủ để nói thật.”

Dũng khóc thành tiếng, như đứa trẻ. Tôi đứng đó, nhìn người đàn ông ba mươi lăm tuổi gục đầu bên giường mẹ. Tôi không động lòng ngay. Tôi chỉ nghĩ: giá như anh khóc sớm hơn nửa năm.

Bà Lụa đưa bàn tay gầy gò, đặt lên tóc anh.

“Ba mươi lăm tuổi rồi. Mẹ không đánh con nữa. Nhưng con nghe mẹ nói một lần này thôi.”

“Dạ… mẹ nói đi.”

“Từ nay con không xin mẹ một đồng nào. Con tự đi làm, tự trả nợ, tự nuôi vợ con. Con mà đụng vào cờ bạc lần nữa, mẹ coi như mẹ không có đứa con trai này. Con có chịu không?”

“Con chịu, mẹ.”

“Không phải chịu với mẹ,” bà nói. “Chịu với vợ con con.”

Dũng ngẩng lên, nhìn tôi. Tôi không nói gì, chỉ gật đầu một cái rất nhỏ. Gật đầu không phải là tha thứ. Gật đầu là tôi cho anh một cơ hội để làm, chứ không phải để nói.

Hai tuần sau, chị Vân gửi kết quả. Người cho vay, khi thấy văn bản của luật sư, đã rút hẳn yêu cầu thế chấp, trả lại tờ giấy điểm chỉ, đồng ý tính lại gốc và chỉ lấy lãi theo mức pháp luật cho phép. Tổng số tiền Dũng còn nợ sau khi tính lại là chín mươi tám triệu. Chị còn gửi kèm một dòng: “Chuyện này không xong nếu anh ta còn đụng vào cá độ. Đừng nghĩ đây là chiến thắng, đây chỉ là cơ hội.”

Dũng ký cam kết trả nợ dần trong ba năm. Anh bán chiếc xe máy mới mua, chuyển sang làm thêm ca đêm ở một kho hàng. Tiền lương tôi giữ, anh chỉ giữ đủ tiền xăng. Không ai ép anh, nhưng cũng không ai nhắc nhở. Mỗi tối anh về trễ, người đầy mùi bụi và mồ hôi, việc đầu tiên anh làm là vào phòng ngủ của mẹ, đứng nhìn bà một lúc, rồi mới đi tắm.

Bà Lụa xuất viện sau mười tám ngày. Bác sĩ khoa thận ghi lịch lọc máu mỗi tuần ba lần, bắt đầu từ tuần sau. Chiều hôm bà về, cả nhà đón bà ở cổng. Bông chạy ra ôm lấy chân bà, ngước cái mặt tròn lên:

“Bà ơi, bà đi đâu lâu quá! Con nhớ bà!”

Bà Lụa cúi xuống, ôm con bé thật chặt, mắt đỏ hoe. Dũng đứng sau, hai tay xách túi đồ của mẹ, không dám nhìn vợ.

Tôi nói với anh, rất nhỏ, đủ để anh nghe:

“Mẹ lọc máu thứ Hai, thứ Tư, thứ Sáu. Anh làm ca đêm thì sáng đưa mẹ đi được, em đón. Chợ rau mẹ nghỉ hẳn.”

“Anh biết. Anh sẽ đưa mẹ đi.”

“Không phải anh sẽ. Anh làm đi.”

Anh gật đầu. Tối hôm đó, lần đầu tiên sau nhiều năm, tôi thấy anh tự tay rửa bát. Anh rửa chậm, vụng, làm vỡ một cái chén. Anh đứng nhìn mảnh vỡ trong chậu, rồi nhặt từng mảnh lên, một cách cẩn thận như thể đang nhặt cái gì quý giá lắm. Tôi đứng ở cửa bếp, nhìn bóng lưng anh, nhớ lại bóng lưng còng của mẹ chồng trong buổi chiều hôm ấy.

Anh Phúc ghé thăm vào chủ nhật đầu tiên bà ở nhà. Anh mang theo một túi trái cây, một hộp thuốc, và cuốn sổ bìa các-tông ố vàng. Anh ngồi xuống cạnh bà Lụa, mở cuốn sổ ra, gạch một đường ngang qua dòng cuối cùng.

“Cô, cuốn sổ này con để lại cho cô.”

“Cô lấy làm gì, con?”

“Con xóa nợ rồi. Giờ con nợ cô cái khác.” Anh nhìn thẳng vào mắt bà. “Từ nay thuốc của cô con lo. Lịch tái khám của cô con lo. Cô đừng giấu con thêm lần nào nữa, cô nhé?”

Bà Lụa im lặng một lúc, rồi đưa tay lên lau mắt, bật cười, tiếng cười vừa khàn vừa run.

“Thằng nhóc gầy nhom ngày xưa… giờ cứng đầu hơn cô.”

Tôi đứng bên, nhìn hai người, thấy cổ họng mình nghẹn lại. Có những ân huệ nhỏ bé, một bó rau, một nắm gạo, ném xuống đất rồi quên đi, hai mươi lăm năm sau lại nảy thành cây che chở cho chính người đã gieo nó.

Ba tháng sau, nợ của Dũng giảm được hai mươi triệu. Anh không đụng tới một ván cá độ nào, tôi biết vì tôi đã nhờ chị Vân hướng dẫn cách cài ứng dụng chặn trang web đó trên điện thoại anh, có sự đồng ý của anh. Anh tự ngồi cạnh tôi, nhìn tôi cài, không nói một lời.

Tôi chưa tha thứ trọn vẹn. Có những đêm tôi nằm nhìn trần nhà, tự hỏi người nằm cạnh mình có thật sự đã thay đổi hay chỉ là sợ hãi. Có những lúc tôi thấy anh nhìn mẹ với ánh mắt hối hận thật sự, và có những lúc tôi thấy anh dừng lại trước một quán nhậu, đứng im vài giây, rồi mới đi tiếp. Tôi không biết rồi sẽ thế nào. Nhưng tôi biết một điều: từ giờ, tôi không còn là người đứng im ở cửa bếp nữa.

Cuối tuần, tôi dắt Bông đi chợ cùng bà. Bà ngồi xe lăn nhỏ Dũng mới mua, đẩy chầm chậm giữa các sạp rau. Mấy bà bán hàng quen thấy bà, ùa ra hỏi han. Bà Lụa cười, bảo: “Tôi nghỉ bán rồi, giờ chỉ đi dạo thôi. Con dâu tôi lo hết.”

Bông nắm tay bà, líu lo hỏi bà muốn mua rau gì. Bà chỉ vào một bó rau muống xanh mướt.

“Mua bó này. Về nấu canh cho cả nhà. Nhạt thôi, nhé.”

Tôi cười, trả tiền người bán. Trong túi áo tôi, cuốn sổ ghi chi tiêu đã không còn dòng mới nào kể từ tháng trước. Nhưng tôi vẫn mang nó theo, như người ta mang theo một lời nhắc, không phải để nhớ mình từng chịu đựng ra sao, mà để nhớ mình đã dừng chịu đựng từ lúc nào.

-HẾT-