Hôm sau tôi liền viết đơn xin nghỉ việc.

Cửa văn phòng của Triệu Hằng Huân đang mở.
Tôi gõ nhẹ vào khung cửa.
“Anh Triệu, đơn nghỉ việc.”
Anh ta ngẩng đầu lên, mắt híp lại một chút.
“Sao đột nhiên lại muốn đi?”
“Làm không nổi nữa rồi ạ.”
“Viễn Chu, em đừng bốc đồng.”
Anh ta đứng dậy, vòng qua bàn bước đến trước mặt tôi.
“Có phải có ai làm em ấm ức không? Cứ nói với anh Triệu.”
“Không có.”
“Vậy là chê lương thấp? Anh nói cho em hay, quý sau anh đang định báo tăng lương cho em đấy.”
“Không cần đâu, anh Triệu.”
Tôi đặt lá đơn từ chức lên bàn anh ta.
Anh ta nhìn tờ giấy đó, im lặng vài giây.
Sau đó bật cười.
“Được rồi, em muốn đi anh không giữ.”
“Nhưng thủ tục phải đi theo quy trình, em cứ về đợi thông báo trước đi.”
Tôi quay người bước ra khỏi cửa.
Đi về vị trí làm việc, bắt đầu thu dọn đồ đạc.
Cái cốc, dây sạc, một cuốn sổ tay kỹ thuật đã lật đến nát bươm.
Ba năm, chỉ có ngần ấy thứ.
Tôi xách túi đi về phía thang máy.
Lúc đi đến quầy lễ tân, cô bé lễ tân gọi giật tôi lại.
“Anh Trình, đợi một chút.”
“Có chuyện gì thế?”
“Chủ tịch bảo anh lên gặp một chuyến.”
Tôi sững người.
Chủ tịch HĐQT?
Tống Thanh Mạn?
Tôi vào công ty ba năm, số lần gặp bà ấy không quá năm lần.
Toàn là trong tiệc tất niên và đại hội toàn thể nhân viên, nhìn từ xa thấy bà ấy ngồi trên khán đài.
Bà ấy làm sao biết tôi sắp rời đi?
Tôi còn chưa kịp nghĩ thông suốt, lễ tân lại nói thêm một câu.
“Chủ tịch nói rồi, bảo anh lên ngay bây giờ.”
02
Văn phòng Chủ tịch ở tầng mười tám.
Tôi chưa từng bước chân lên đó bao giờ.
Khi cửa thang máy mở ra, hành lang vô cùng yên tĩnh.
Thảm trải sàn rất dày, bước chân lên không phát ra tiếng động.
Cửa đang mở.
Tống Thanh Mạn ngồi sau bàn làm việc, đang xem tài liệu.
Tôi đứng ở cửa.
“Tống tổng, bà tìm tôi ạ?”
Bà ấy ngẩng đầu lên.
Nhìn tôi một cái.
“Trình Viễn Chu?”
“Vâng.”
“Vào đi, ngồi xuống.”
Tôi bước vào trong, không ngồi.
Đứng đó.
Bà ấy cũng không miễn cưỡng.
Đặt tài liệu xuống, dựa lưng vào ghế.
“Nghe nói cậu muốn đi?”
“Đơn từ chức tôi đã nộp rồi.”
“Tại sao?”
Tôi không nói gì.
Nói gì bây giờ?
Nói lương thấp?
Nói làm không nổi nữa?
Trước mặt Chủ tịch mà than vãn những điều này, tôi thấy chẳng có ý nghĩa gì.
“Trình Viễn Chu, cậu ở phòng Kỹ thuật ba năm, dự án nền tảng dữ liệu năm ngoái là do cậu chủ trì.”
Tôi hơi bất ngờ.
Bà ấy biết ư?
“Dự án đó đã giúp công ty giành được ba khách hàng lớn sau đó, tổng số tiền hợp đồng cộng lại vượt quá hai mươi triệu.”
Khi nói những lời này giọng bà ấy rất bình thản.
“Tôi biết năng lực của cậu.”
“Cho nên tôi muốn hỏi cậu, điều kiện gì mới giữ được cậu lại?”
Tôi không ngờ bà ấy lại thẳng thắn như vậy.
Im lặng vài giây.
“Tống tổng, điều kiện thì không dám bàn tới.”
“Tôi chỉ cảm thấy… thôi bỏ đi.”
“Cảm thấy cái gì?”
“Cảm thấy bỏ ra và nhận lại không tương xứng.”
Bà ấy khẽ nhíu mày.
“Hiện tại mức lương của cậu là bao nhiêu?”
Tôi do dự một chút.
Rút từ trong túi ra phiếu lương của tháng này.
Gấp làm đôi, đưa qua.
Ban đầu tôi nghĩ bà ấy chỉ là làm theo thủ tục lệ bộ thôi.
Khách sáo hai câu, rồi sẽ nói “Được rồi, tôn trọng lựa chọn của cậu”.
Nhưng bà ấy nhận lấy phiếu lương, mở ra liếc nhìn một cái.
Tay khựng lại.
Cả người chết sững khoảng chừng hai giây.
Bà ấy đọc lại một lần nữa.
Sau đó ngẩng đầu nhìn tôi.
Ánh mắt đó cả đời này tôi không bao giờ quên được.
Không phải phẫn nộ.
Mà là không thể tin nổi.
“3.800?”
Giọng bà ấy biến sắc.
“Mỗi tháng cậu nhận 3.800 tệ?”
“Đúng vậy.”
“Ba năm rồi?”
“Ba năm rồi.”
Bà ấy đặt phiếu lương xuống bàn.
Những ngón tay đang run rẩy.
Tôi nhìn thấy rất rõ ràng.
Bàn tay cầm phiếu lương của bà ấy, các đầu ngón tay đang run lên.
“Trình Viễn Chu.”
“Dạ.”
“Hồi cậu vào công ty, là đích thân tôi duyệt mức lương.”
Tôi không nói gì.
“38.000. Lương tháng tôi duyệt cho cậu là 38.000.”
Cả căn phòng im phăng phắc.
Tôi nghe thấy tiếng tim mình đập.
38.000.
Không phải 3.800.
Mà là 38.000.
Tôi tưởng mình nghe nhầm.
“Tống tổng, bà nói bao nhiêu cơ ạ?”
“Ba mươi tám nghìn.”
“Lúc đó tôi đã xem hồ sơ và đánh giá phỏng vấn của cậu, đích thân ký vào phiếu phê duyệt.”
“Ba mươi tám nghìn một tháng, thử việc hưởng tám mươi phần trăm, chuyển chính thức nhận đủ toàn bộ.”
Đầu óc tôi ong lên một tiếng.
Ba năm.
36 tháng.
Mỗi tháng thiếu mất 34.200 tệ.
Ba năm tức là…
Tôi không tính tiếp nữa.
Không dám tính.
Tống Thanh Mạn đã cầm lấy điện thoại trên bàn.
Lúc bấm số tay bà ấy vẫn còn run.
“Điều tra cho tôi.”
Giọng bà ấy đè xuống rất thấp, nhưng từng chữ đều mang theo sức nặng ngàn cân.
“Trình Viễn Chu, mã nhân viên 0217, phòng Kỹ thuật, toàn bộ quy trình phê duyệt lương trong ba năm vào công ty.”
“Bắt đầu từ bước tôi ký tên trở xuống.”
“Từng khâu, từng người qua tay, điều tra hết cho tôi.”
Đầu dây bên kia nói câu gì đó.
Bà ấy ngắt lời ngay lập tức.
“Trong ngày hôm nay.”
“Không điều tra ra được, cả phòng Nhân sự tự kiểm điểm trách nhiệm.”
Cúp điện thoại.
Bà ấy nhìn tôi.
“Cậu tạm thời đừng đi.”
“Tống tổng…”
“Trình Viễn Chu, cậu nghe tôi nói.”
Bà ấy đứng dậy.
Bước ra từ phía sau bàn làm việc, đứng trước mặt tôi.
Vóc người không cao, nhưng khí thế đè bẹp cả căn phòng.
“Có kẻ đã động vào lương của cậu.”
“Ba năm rồi, tôi không hề hay biết.”
“Đây là vấn đề của tôi.”
Tôi há miệng.
Không biết phải nói gì.
Ba năm.
Tôi cứ ngỡ bản thân không có giá trị, cứ ngỡ 3.800 chính là cái giá của mình.
2.000 tệ mà mẹ đã chuyển cho tôi.
Nửa tiếng đồng hồ tôi ngồi thu lu trong nhà vệ sinh.
Mỗi buổi sáng nhịn đói chen chúc trên tàu điện ngầm.
Tất cả đều chỉ vì một nguyên nhân mà tôi căn bản chẳng hề hay biết.
“Cậu ngồi xuống trước đi.”
Tống Thanh Mạn nói.
Lần này tôi ngồi.
Bởi vì hai chân có chút mềm nhũn ra.
03
Tống Thanh Mạn bảo thư ký rót một cốc nước.
Tôi không uống.
Cốc nước đặt ngay trước mặt, tôi nhìn chằm chằm vào mặt nước.
Trong đầu toàn là con số đó.
38.000.
“Viễn Chu.”
Bà ấy đổi cách xưng hô.
“Chuyện này tôi sẽ điều tra đến cùng.”
“Cậu có thể kể cho tôi nghe, ba năm qua tiền lương của cậu được phát thế nào không?”
“Ai là người làm việc với cậu?”
“Lương chuyển thẳng vào thẻ ngân hàng, ngày 15 hàng tháng ạ.”
“Còn phiếu lương thì sao?”
“Triệu Hằng Huân phát, mỗi tháng gửi vào nhóm của phòng, @ riêng từng người, gửi riêng.”
Mắt bà ấy hơi híp lại.
“Triệu Hằng Huân.”
“Vâng, Trưởng phòng Kỹ thuật.”
“Cậu có từng hỏi anh ta về chuyện lương bổng chưa?”
“Hỏi hai lần rồi ạ.”
“Anh ta nói thế nào?”
Tôi thuật lại nguyên văn hai câu trả lời đó của Triệu Hằng Huân.
Thời gian thử việc có phân bậc thang.
Tình hình công ty không tốt, giảm lương toàn thể nhân viên.
Sắc mặt Tống Thanh Mạn từng chút từng chút biến đổi.
“Giảm lương toàn thể?”
“Anh ta nói với tôi như thế ạ.”
“Trình Viễn Chu, công ty từ lúc thành lập tới nay, chưa từng giảm lương một lần nào.”
Câu nói này giáng xuống, đầu óc tôi lại ong lên một tiếng.
Chưa từng giảm lương.
Vậy những điều Triệu Hằng Huân nói với tôi…
Đều là giả dối.
Tống Thanh Mạn cầm điện thoại di động lên, bấm một dãy số.
“Lão Chu, ông có ở công ty không?”
“Bây giờ lên văn phòng tôi ngay.”
“Mang toàn bộ bảng kê chi tiết phát lương ba năm gần đây của phòng Kỹ thuật lên đây.”
“Cả bản giấy lẫn bản điện tử đều phải có.”
Cúp máy.
Lại gọi một cuộc khác.
“Phòng Nhân sự đấy phải không?”
“Lấy hồ sơ nhân sự của Trình Viễn Chu ra.”
“Phiếu phê duyệt lương bản gốc, bản scan gửi vào hòm thư của tôi.”
Lại cúp máy.
Bà ấy làm những việc này rất nhanh gọn.
Không một lời thừa thãi, không một chút do dự.
Tôi ngồi trên ghế, lòng bàn tay toàn là mồ hôi.
Mười lăm phút sau, Giám đốc Tài chính Chu Quốc Lương đến.
Chừng năm mươi tuổi, đeo kính, cắp một tập tài liệu.
Bước vào cửa nhìn thấy tôi, ông ấy ngẩn ra một thoáng.
“Tống tổng, vị này là…”
“Trình Viễn Chu, phòng Kỹ thuật.”
“Lão Chu, ông xem cái này trước đi.”
Tống Thanh Mạn đưa tờ phiếu lương đó qua.
Chu Quốc Lương nhận lấy nhìn một cái.
Lông mày nhíu chặt lại.
“3.800? Của phòng Kỹ thuật á?”
“Hồ sơ phát lương bên ông là bao nhiêu?”
Chu Quốc Lương mở tập tài liệu ra, tìm kiếm một lát.
Ngón tay dừng lại trên một dòng chữ số.
“Trình Viễn Chu, mã nhân viên 0217… số tiền phát hàng tháng…”
Giọng ông ấy nghẹn lại một nhịp.
“38.000. Phía tài chính mỗi tháng chuyển ra ngoài là 38.000.”
Tay tôi nắm chặt lấy tay vịn của chiếc ghế.
“Chuyển vào tài khoản nào?”
Tống Thanh Mạn hỏi.
Chu Quốc Lương lật sang một trang.
“Chuyển vào… tài khoản ủy quyền phát chung của phòng Kỹ thuật.”
“Thế nào gọi là tài khoản ủy quyền phát chung?”
“Chính là… do Trưởng phòng nộp đơn xin.”
“Nói là nội bộ phòng có cơ chế phân phối lại theo hiệu suất.”
“Lương chuyển trước vào tài khoản của phòng, rồi do Trưởng phòng phân phát lại cho từng cá nhân.”
Bàn tay Tống Thanh Mạn vỗ mạnh xuống mặt bàn.
Tiếng động không quá lớn, nhưng bờ vai Chu Quốc Lương run lên một cái.
“Ai phê duyệt?”
“Cái này… là phê duyệt từ ba năm trước rồi, lúc đó phía nhân sự…”
“Tôi hỏi là ai phê duyệt.”
Chu Quốc Lương lau mồ hôi trán.
“Người ký tên trên phiếu phê duyệt là… Trưởng phòng Nhân sự đương thời, người đó đã nghỉ việc rồi.”
“Nhưng người nộp đơn là…”
Ông ấy liếc nhìn tôi một cái.
“Trưởng phòng Kỹ thuật, Triệu Hằng Huân.”
Trong văn phòng yên lặng suốt ba giây.
Tống Thanh Mạn quay đầu nhìn tôi.
Tôi nhìn bà ấy.
Vẻ mặt của bà ấy tôi đọc hiểu được.
Phẫn nộ.
Không phải nhắm vào tôi.
“Lão Chu, ông về trước đi.”
“Trước giờ tan làm hôm nay, lôi toàn bộ sao kê dòng tiền chi trả lương ba năm qua của tất cả mọi người trong phòng Kỹ thuật ra.”
“Từng khoản một, sau khi chuyển vào tài khoản phát hộ đó thì đi đâu, truy vết toàn bộ cho tôi.”
“Tống tổng, khối lượng công việc này…”
“Trong ngày hôm nay.”
Chu Quốc Lương rời đi.
Trong văn phòng lại chỉ còn hai chúng tôi.
Tống Thanh Mạn không nói ngay.
Bà ấy bước tới bên cửa sổ, quay lưng về phía tôi đứng đó một hồi.
“Trình Viễn Chu, cậu ở công ty ba năm, đã phải chịu bao nhiêu uất ức rồi?”
“Cũng không tính là uất ức ạ.”
“3.800 tệ ở thành phố này, tiền thuê nhà còn không đủ.”
Tôi không tiếp lời.
“Cậu đã gắng gượng vượt qua bằng cách nào?”
Tôi nghĩ ngợi một chút.
“Bớt ăn một bữa là gắng gượng qua được thôi ạ.”
Bà ấy quay người lại.
Viền mắt đã đỏ hoe.
Tôi không ngờ bà ấy lại như vậy.
Chủ tịch của một công ty, vì cảnh ngộ của một nhân viên bình thường, mà đỏ hoe khóe mắt.
“Chuyện này tôi xin chịu hoàn toàn trách nhiệm.”
“Là khâu quản lý của tôi đã xảy ra vấn đề, để cho kẻ khác đục nước béo cò.”
“Tống tổng, đây không phải là… của bà…”
“Cậu đừng nói nữa.”
Bà ấy bước về bàn làm việc, ấn nút loa ngoài của điện thoại bàn.
Bấm một số.
“Triệu Hằng Huân phải không? Lên văn phòng tôi ngay.”
Đầu dây bên kia tiếng của Triệu Hằng Huân truyền tới, mang theo giọng cười.
“Chào Tống tổng, có chuyện gì thế ạ? Bên tôi lập tức…”
“Ngay bây giờ.”
Cúp máy.
Tôi ngồi trên ghế, tim đập thình thịch.
Triệu Hằng Huân sắp lên rồi.
Người từng vỗ vai tôi nói “Anh Triệu sẽ không để em thiệt thòi đâu”.
Người vừa ăn phần cơm nạm bò năm mươi tệ vừa nói với tôi “Công ty có quy chế”.
Người khoác vai tôi nói “Viễn Chu là người tôi coi trọng nhất”.
Anh ta sắp tới rồi.
Tôi bỗng nhiên không còn căng thẳng nữa.
Món nợ ba năm qua, đến lúc phải tính toán rồi.
04
Triệu Hằng Huân đến rất nhanh.
Ba phút.
Từ tầng mười hai lên tầng mười tám, anh ta chỉ mất có ba phút.
Lúc gõ cửa trên mặt vẫn còn tươi cười.
“Tống tổng, bà tìm tôi ạ?”
Anh ta đẩy cửa bước vào, nhìn thấy Tống Thanh Mạn trước.
Sau đó nhìn thấy tôi.
Nụ cười sững lại chưa đầy nửa giây.
Lập tức khôi phục như thường.
“Viễn Chu cũng ở đây à.”
Anh ta bước lại gần, rất tự nhiên vỗ nhẹ lên vai tôi một cái.
“Tống tổng, có phải chuyện Viễn Chu xin nghỉ việc không ạ?”
“Tôi vừa nãy còn đang khuyên cậu ấy, người trẻ tuổi mà, hay bốc đồng.”
“Ngồi xuống.”
Giọng Tống Thanh Mạn không lớn.
Lời của Triệu Hằng Huân bị ngắt quãng.
Anh ta nhìn Tống Thanh Mạn một cái, kéo ghế ngồi xuống.
Tư thế ngồi rất ngay ngắn, hai tay đặt trên đầu gối.
“Triệu Hằng Huân, tôi hỏi cậu một chuyện.”
“Xin Tống tổng cứ nói.”
“Tài khoản ủy quyền phát lương của phòng Kỹ thuật, là do cậu nộp đơn xin?”
Không khí ngưng đọng lại một thoáng.
Rất ngắn.
Ngắn đến mức nếu không nhìn chằm chằm vào mặt anh ta, căn bản sẽ không nhận ra mí mắt anh ta vừa giật một cái.
“Vâng, là tôi xin ạ.”
“Tại sao phải đi qua đường phát hộ?”
“Tống tổng, chuyện này lúc đó có nguyên nhân của nó.”
“Phòng Kỹ thuật nhiều dự án, hiệu suất hàng tháng của mỗi người dao động lớn.”
“Nếu đi thẳng qua tài chính thì quy trình quá chậm, ảnh hưởng đến thời gian chi trả.”
“Tôi đã bàn bạc với Trưởng phòng Nhân sự lúc bấy giờ, đi qua phát hộ hiệu quả sẽ cao hơn.”
Anh ta nói năng cực kỳ trôi chảy.
Không hề vấp váp một chút nào.
Tống Thanh Mạn không lộ chút biểu cảm.
“Vậy tiền lương hàng tháng của Trình Viễn Chu, cậu phát hộ bao nhiêu?”
“Phát theo tiêu chuẩn đã duyệt ạ.”
“Bao nhiêu?”
“Chuyện này… tôi phải quay về kiểm tra lại con số cụ thể.”
“3.800.”
Tống Thanh Mạn đẩy phiếu lương đến trước mặt anh ta.
Triệu Hằng Huân cúi đầu liếc nhìn một cái.
“Tống tổng, con số này là phần cậu ấy thực nhận vào tay.”
“Phòng Kỹ thuật có cơ chế đánh giá hiệu suất, lương cơ bản cộng hiệu suất, khấu trừ đi phần đánh giá không đạt chuẩn.”
“Triệu Hằng Huân.”
Tống Thanh Mạn ngắt lời anh ta.
“Lương tháng tôi duyệt cho cậu ấy là 38.000.”
“Phía tài chính mỗi tháng chuyển vào tài khoản phát hộ của cậu, cũng là 38.000.”
Triệu Hằng Huân không nói gì.
Hai giây.
Ba giây.
Anh ta quay đầu nhìn tôi một cái.
Trong ánh mắt đó có điều gì đó.
Không phải chột dạ.
Mà là tính toán.
Anh ta đang tính xem tôi đã biết được bao nhiêu.
“Tống tổng, trong chuyện này có lẽ có hiểu lầm.”
“Hiểu lầm gì?”
“Phân phối lại hiệu suất là có văn bản chế độ đàng hoàng.”
“Kết quả đánh giá của Viễn Chu…”
“Văn bản chế độ gì?”
“Tôi chưa từng ký bất kỳ văn bản nào liên quan đến việc phân phối lại hiệu suất cả.”
“Cái này là biện pháp quản lý nội bộ của phòng, lúc đó…”
“Triệu Hằng Huân, chế độ lương thưởng của công ty chỉ có một bộ duy nhất.”
“Bất kỳ sự điều chỉnh nào cũng đều phải qua chữ ký của tôi.”
“Biện pháp quản lý do chính cậu tự đặt ra, ai cho cậu cái quyền đó?”
Khóe miệng anh ta giật giật một cái.
Nụ cười kia rốt cuộc không còn treo nổi trên mặt nữa.
“Tống tổng, tôi thừa nhận về mặt quy trình có thể có thiếu sót.”
“Nhưng hiệu suất của Viễn Chu quả thực…”
“Dự án nền tảng dữ liệu do cậu ấy chủ trì đã mang về hợp đồng hai mươi triệu.”
“Cái đó gọi là hiệu suất không đạt chuẩn sao?”
Triệu Hằng Huân không nói được lời nào nữa.
Những ngón tay đặt trên đầu gối giật nhẹ một cái.
Rất khẽ.
Nhưng tôi đã nhìn thấy.
Anh ta đang căng thẳng.
“Thế này đi,”
Tống Thanh Mạn dựa lưng lại vào ghế.
“Bây giờ cậu quay về, mang toàn bộ bảng kê chi tiết phát hộ, bảng đánh giá hiệu suất của tất cả mọi người trong phòng Kỹ thuật ba năm qua, cùng cái gọi là văn bản biện pháp quản lý của cậu.”
“Nộp hết sang phòng Tài chính.”
“Trong vòng một tiếng đồng hồ.”
“Tống tổng, một tiếng thì gấp quá ạ.”
“Bốn mươi phút.”
Triệu Hằng Huân đứng dậy.
Lúc đi đến cửa, khựng lại một chút.
Quay người lại.
“Tống tổng, Viễn Chu là do một tay tôi dẫn dắt nên người.”
“Ba năm rồi, tôi đối xử với cậu ấy thế nào, tự cậu ấy hiểu rõ.”
Anh ta nhìn tôi.
Ánh mắt vô cùng chân thành.
Y hệt như ánh mắt anh ta nhìn tôi trong suốt ba năm qua.
“Viễn Chu, anh Triệu nếu có chỗ nào có lỗi với em, em cứ nói thẳng trước mặt.”