HAI MẸ CON DÀNH DỤM TỪNG ĐỒNG, LÊN SÀI GÒN CHỮA B:ỆNH CHO CON, VỪA XUỐNG XE ĐÃ BỊ MÓC SẠCH T:IỀN, CẦU XIN LẠI BỊ CẢ BẾN XE CH:ỬI LÀ KẺ TRỘM. “KHOAN ĐÃ, TÔI CÓ THỨ NÀY MUỐN CHO MỌI NGƯỜI XEM!” (PHẦN 2 – BẢN ĐẦY ĐỦ)

HAI MẸ CON DÀNH DỤM TỪNG ĐỒNG, LÊN SÀI GÒN CHỮA B:ỆNH CHO CON, VỪA XUỐNG XE ĐÃ BỊ MÓC SẠCH T:IỀN, CẦU XIN LẠI BỊ CẢ BẾN XE CH:ỬI LÀ KẺ TRỘM. “KHOAN ĐÃ, TÔI CÓ THỨ NÀY MUỐN CHO MỌI NGƯỜI XEM!” (PHẦN 2 – BẢN ĐẦY ĐỦ)

Có thể là hình ảnh về một hoặc nhiều người, tàu hỏa, đám đông và văn bản

(Tiếp theo phần 1)

Cậu thanh niên không nhìn tôi. Cậu bước thẳng tới giữa vòng người, quay màn hình điện thoại ra phía đám đông, giọng hơi run nhưng rất rõ: “Mọi người xem cho kỹ giùm. Tôi quay từ lúc xe còn chạy ở Cái Bè.”

Bà áo hoa phản ứng nhanh hơn tôi tưởng. Bà ta bước lên một bước, giọng the thé: “Thằng nhóc này là ai? Quay quay cái gì mà quay! Ai cho cậu quay người ta?”

“Con tên Khoa, sinh viên năm ba, cũng đi xe này lên Sài Gòn,” cậu nói, mắt vẫn nhìn vào màn hình. “Còn cô thì ngồi hàng ghế sau lưng chị này từ đầu tới cuối. Cô nhớ không?”

Bà ta khựng lại nửa nhịp. Chỉ nửa nhịp thôi, nhưng tôi thấy.

Khoa bấm nút phát. Màn hình nhỏ xíu, phải có người đứng gần mới nhìn rõ. Một ông chú đứng sát cậu liền nói to: “Giơ cao lên chút, để mọi người coi với!” Cậu nâng tay lên, đám đông ép sát lại, đầu chen đầu.

Trong video, tôi ngồi sát cửa sổ, ôm Na trên đùi. Gã áo xám ngồi cạnh nhích dần vào người tôi. Rồi cảnh quay cận lại. Tay trái gã gác lên lưng ghế, tay phải khuất sau người tôi, ngón tay kẹp một thứ gì sáng loáng, nhỏ như lưỡi lam. Gã rạch một đường nhẹ, rất gọn, vào đúng chỗ mấy mũi chỉ tôi khâu đêm trước.

Có người hít vào một hơi dài.

“Trời đất ơi,” một bà bán vé số lẩm bẩm.

Bà áo hoa gằn giọng: “Cắt ghép! Bây giờ cái gì dựng chẳng được!”

“Dạ, vậy cô xem tiếp đi,” Khoa nói. Giọng cậu bình tĩnh đến lạ. “Đoạn này mới quan trọng.”

Cảnh tiếp theo là lúc xe dừng ở bến. Gã áo xám đẩy tôi một cái. Chiếc bóp vải màu nâu tuột khỏi túi áo tôi, rơi vào lòng bàn tay gã chỉ trong chưa đầy một giây. Gã không chạy đi. Gã nhét chiếc bóp xuống dưới ghế một người đàn ông áo polo xanh đứng sát cửa xe, rồi mới quay lưng đi, trông như vô tình. Người đàn ông ấy khoác chiếc túi đeo chéo, cúi xuống một cái, chiếc bóp biến mất vào trong túi.

Cả đám đông im bặt.

Rồi mọi cái đầu cùng quay về phía một người. Người đàn ông áo polo xanh. Chính là người lúc nãy tôi chộp tay cầu cứu, người đã hất tay tôi ra và quát “Bỏ ra, đừng có đụng vào tôi!” Giờ ông ta đứng sát rìa đám đông, một tay ghì chặt quai túi đeo chéo vào sườn, mặt trắng bệch như tờ giấy.

“Ơ, cái anh này…” có người lên tiếng.

Ông ta lùi nửa bước: “Tôi… tôi có biết gì đâu. Mấy người đừng nghe thằng nhóc này nói bậy!”

Tôi đứng dậy. Lúc ấy tôi cũng không hiểu sao mình đứng được. Hai đầu gối còn run, nhưng tôi bế Na lên, lau mặt bằng tay áo rồi bước tới trước mặt ông ta.

“Anh nói anh không biết gì,” tôi nói, từng chữ một. “Vậy anh mở túi ra cho mọi người xem đi.”

“Dựa vào cái gì mà bắt tôi mở túi? Cô là ai?”

“Tôi là người mất t:iền. Trong cái bóp đó có mười tám triệu, chia làm ba cọc, cột bằng dây thun đỏ. Có giấy chuyển viện của bệnh viện huyện ghi tên Nguyễn Thị Na, tám tuổi. Có tấm hình con gái tôi mặc áo đồng phục. Cái bóp bị khâu bằng chỉ xanh, hai mũi ở khóa kéo. Nếu trong túi anh không có mấy thứ đó, tôi quỳ xuống xin lỗi anh ngay bây giờ, trước mặt tất cả mọi người.”

Đám đông xôn xao. Tôi nghe có người nói nhỏ: “Nói chi tiết vậy thì đâu phải bịa.”

Người đàn ông siết chặt quai túi hơn nữa. Bà áo hoa nãy giờ đứng im bỗng bước tới, đứng chắn trước mặt ông ta: “Cô này đúng là to gan! Đi vu khống người ta giữa bến xe, ai cho cô cái quyền bắt người ta mở túi?”

Khoa quay đầu nhìn thẳng vào bà ta: “Cô cũng đừng vội bênh. Cô xem tiếp đoạn cuối đi.”

Cậu lướt tay sang đoạn video khác, quay từ phía sau xe. Trong khung hình là hàng ghế cuối, và bà áo hoa đang ngồi vắt chân, mắt nhìn chằm chằm lên phía trước chỗ tôi ngồi. Khi gã áo xám bắt đầu nhích người sát vào tôi, bà ta gõ hai cái lên lưng ghế, rồi giơ ba ngón tay lên khỏi đầu gối, khẽ khàng như đang gãi. Gã áo xám liếc về phía sau một cái, gật đầu rất nhẹ.

Không ai nói gì suốt mấy giây.

Người đàn bà bán vé số là người đầu tiên lên tiếng, giọng gần như quát: “Ba ngón tay! Ba cọc t:iền đó chứ gì!”

“Trời, hóa ra bà này cũng một bọn,” một thanh niên đứng sau nói to. “Lúc nãy bả là người gào lớn nhất: bắt nó lại, nó ăn tr:ộm!”

Bà áo hoa tái dần. Nhưng bà ta chưa chịu thua. Bà ta quay phắt sang Khoa, giọng chuyển sang thét: “Thằng ranh con! Mày quay lén người ta còn dám vu cho tao! Mày có biết tao kiện mày vì xâm phạm đời tư không?”

Khoa cười nhẹ, lần đầu tiên tôi thấy cậu cười: “Dạ, cô cứ kiện. Nhưng chắc để lúc công an hỏi cô vì sao gõ lưng ghế rồi giơ ba ngón tay, cô trả lời luôn một thể.”

Câu đó làm bà ta cứng họng.

Tôi quay sang người đàn ông áo polo, giọng thấp xuống: “Anh mở túi ra. Hoặc để bảo vệ bến xe mở. Anh chọn đi.”

Ông ta nhìn quanh. Không còn ai đứng về phía ông ta nữa. Vòng người đã khép lại, kín như một bức tường. Một anh bảo vệ mặc áo xanh, chạy ra từ phía cổng, thở hổn hển hỏi: “Có chuyện gì ở đây?”

“Anh ơi, có tr:ộm!” mấy người cùng hét lên.

Ông ta quay người định chạy. Chưa kịp bước thì hai thanh niên đứng sau đã chặn lại. Một người giật quai túi, kéo mạnh. Túi đeo chéo bật khỏi vai ông ta, rơi xuống nền gạch, khóa miệng bung ra.

Chiếc bóp vải màu nâu lăn ra, nằm ngay giữa vòng người.

Tôi nhận ra nó ngay. Mũi chỉ xanh còn lòng thòng ở khóa kéo, đúng bốn năm sợi rối, y như đêm qua tôi vừa khâu vừa lo thiếu chỉ.

Tôi nhặt lên. Tay run đến mức mở khóa mấy lần mới được. Bên trong, ba cọc t:iền cột dây thun đỏ vẫn nằm yên. Tờ giấy chuyển viện gấp tư. Tấm hình Na mặc áo đồng phục, cười lộ hàm răng sún.

Nước mắt tôi trào ra, nhưng lần này khác hẳn lần trước.

Na chớp mắt nhìn cái bóp rồi nhìn tôi, giọng non nớt vang lên giữa im lặng: “Mẹ, mẹ không có ăn cắp, đúng không mẹ?”

Tôi ôm nó chặt hơn, nghẹn không nói được.

Bà bán vé số bước đến, mắt đỏ hoe: “Chị ơi, tôi xin lỗi. Lúc nãy tôi cũng nói chị…”

Tôi lắc đầu. Tôi không giận người đang xin lỗi. Nhưng tôi cũng không muốn nghe thêm lời xin lỗi nào nữa. Tôi quay sang nhìn thẳng vào bà áo hoa, người từ đầu đến giờ vẫn cố đứng thẳng lưng.

“Chị ở lại đây đi,” tôi nói. “Chị chửi tôi là kẻ ăn c:ắp, chị xúi cả bến xe vây tôi, chị muốn tôi không kịp đuổi theo cái gã đã c:ắt túi áo tôi. Giờ chị đứng đây đợi c:ông an hỏi chuyện.”

“Tôi có làm gì đâu!” bà ta cãi, nhưng giọng đã khản. “Tôi chỉ nói những gì tôi thấy…”

“Chị thấy gì?” Khoa chen vào. “Chị thấy chị ngồi cuối xe, còn chị đây ngồi phía trên ba hàng ghế? Hay chị thấy chị ra dấu cho gã áo xám?”

Bà ta mím môi, im lặng. Rồi bất ngờ, bà ta lùi nhanh một bước, định lách qua đám đông bỏ đi. Nhưng bà bán vé số đã chộp tay áo bà ta kéo lại, hai thanh niên khác chặn đầu. Cả bến xe lúc này không còn ai đứng về phía bà ta nữa.

Khoảng mười phút sau, hai anh c:ông an phường chạy xe tới. Họ nghe anh bảo vệ trình bày, xem video của Khoa, rồi nhìn chiếc túi đeo chéo nằm dưới đất. Người đàn ông áo polo xanh cố gắng giải thích, hết “tôi nhặt được” đến “tôi giữ hộ”, nhưng càng nói càng lộn xộn. Một anh c:ông an ghi vào sổ, một anh khác nhẹ nhàng nói với tôi: “Chị cho em xin giấy tờ của chị, rồi chị với cháu đi theo tụi em về phường làm biên bản. Mọi người ở đây ai thấy sự việc xin ở lại giúp, càng nhiều nhân chứng càng tốt.”

Không một ai bỏ đi.

Ở phường, tôi ngồi bên chiếc bàn gỗ cũ, Na dựa vào vai tôi, ngủ gật từ lúc nào. Khoa ngồi ghế đối diện, nộp bản sao video vào máy tính của anh công an. Tôi nhìn cậu, rất lâu mới hỏi được một câu: “Sao con không lên tiếng sớm hơn? Ngay lúc mẹ la lên ở bến ấy?”

Cậu cúi đầu, ngón tay xoắn lấy vạt áo: “Dạ… lúc đó con sợ. Con thấy gã áo xám nhích vào người dì từ trên xe, con đã nghi lắm, nên mới bật quay. Nhưng con không dám nói gì, vì con thấy bà áo hoa nhìn con rất lạ. Xuống xe rồi, thấy dì bị vây, con run quá. Mãi đến lúc dì quỳ xuống, con mới thấy mình không thể đứng im thêm nữa.”

Tôi nhìn cậu, nghĩ tới Na, nghĩ tới cậu con trai nhỏ nào đó chưa biết có thật hay không mà tôi sẽ không bao giờ có. Tôi nói: “Không sao. Dì cảm ơn con. Nếu không có con, mẹ con dì giờ này không biết còn đường nào mà đi.”

Anh công an trưởng ca bước vào, đặt tờ biên bản xuống bàn: “Chị Hạnh, bên em đã kiểm tra. Cái bóp của chị nguyên vẹn, đủ mười tám triệu. Tên đàn ông áo polo khai tên Lâm, từng bị xử lý hành chính vì móc túi ở bến xe Chợ Lớn hai lần. Còn bà áo hoa tên Thơm, tạm thời chưa có tiền án, nhưng em thấy hồ sơ rất đáng ngờ. Gã áo xám chưa bắt được, nhưng camera bến xe có ghi hình, em sẽ báo các điểm chốt chặn.”

Tôi gật đầu, không biết nói gì hơn ngoài một câu: “Cảm ơn anh.”

“Chị khoan cảm ơn,” anh ta nói. “Bà Thơm này có điện thoại. Lúc nãy bên em xin phép kiểm tra, bà ta chối, nhưng có đủ lý do để giữ máy làm vật chứng. Em muốn chị nhìn cái này, xem chị có nhận ra ai không.”

Anh đặt chiếc điện thoại lên bàn, màn hình sáng, mở sẵn một đoạn tin nhắn. Tôi cúi xuống đọc, rồi cảm giác như có ai vừa tạt cả xô nước đá lên đầu.

Tin nhắn gửi lúc mười giờ đêm qua. Người gửi được lưu trong máy bà Thơm là “Cá Sáu chợ”. Nội dung chỉ một dòng:

“Mai 5 giờ xe Cái Bè. Con Hạnh bán rau, áo bà ba nâu, ôm con gái nhỏ, đi chữa tim. Mười tám triệu, nó khâu trong túi áo trong. Chia phần như cũ nha.”

Tôi đọc hết, rồi đọc lại lần nữa, tay lạnh toát.

Dì Sáu bán cá, người ngồi sạp bên cạnh tôi gần mười năm nay, người cho tôi mượn chiếc xe cút kít những hôm hàng nặng, người đêm qua còn nắm tay tôi dặn “đi cẩn thận nha con, mang tiền kỹ vô”. Cả xã này, chỉ có mình dì Sáu biết tôi đi chuyến nào, mang bao nhiêu tiền, khâu ở đâu.

Anh công an nhìn tôi, giọng rất nhẹ: “Chị Hạnh, chị có quen ai tên Sáu không?”

Tôi chưa kịp trả lời thì điện thoại trong túi tôi rung lên.

Màn hình hiện hai chữ: “Dì Sáu”.

Chiếc đ:iện th:oại cũ trong túi áo tôi cứ rung lên từng hồi, rung đến hồi thứ ba tôi mới dám lôi ra. Hai chữ “Dì Sáu” sáng trên màn hình. Cách đó một gang tay, trên mặt bàn gỗ, máy của bà Thơm vẫn mở tin nhắn của người tên “Cá Sáu chợ”.

Hai cái tên, chỉ là một người.

Anh công an trưởng ca chống hai tay lên bàn, hạ giọng: “Em tên Phong. Chị cứ nghe máy, bật loa ngoài giùm em, em ghi âm. Còn nếu chị thấy không chịu nổi thì thôi cũng được, không ai ép chị hết.”

Na ngủ say trên vai tôi, môi vẫn còn tím nhạt. Tôi nhìn con rất lâu. Đêm qua dì Sáu nắm tay tôi, bàn tay chai sạn mùi cá, dặn tôi mang t:iền kỹ vô. Tôi còn nhớ mình đã gật đầu, mắt cay vì thương dì.

Tôi bấm nghe, bấm loa ngoài, đặt máy lên bàn. “Dạ dì.”

Tiếng chợ dội vào căn phòng nhỏ: tiếng cá quẫy, tiếng ai đó trả giá, tiếng đá lạnh đổ xuống thau. Giọng dì Sáu vang lên, vẫn ấm, vẫn thân thương như suốt mười năm nay: “Hạnh hả con? Tới Sài Gòn chưa? Dì lo quá, cả đêm dì không ngủ được. Con bé có say xe không?”

“Dạ con tới rồi dì.” Giọng tôi nghe lạ hoắc, như của người nào khác.

“Vậy là mừng rồi. Mà sao giọng con nghe lạ vậy? Có chuyện gì hả?”

Tôi hít một hơi thật sâu: “Con bị m:ất t:iền rồi dì.”

Đầu dây bên kia im bặt. Tiếng chợ vẫn ồn, nhưng giọng dì biến mất tới gần mười giây. Rồi dì kêu lên, hốt hoảng: “Trời đất ơi! M:ất sao? M:ất ở đâu? Ai lấy? Có b:ắt được không?”

Dì hỏi dồn một hơi bốn câu. Tôi chờ. Anh Phong cũng chờ. Dì không hỏi câu thứ năm.

“Dì không hỏi con m:ất bao nhiêu,” tôi nói.

“Thì… thì dì lo quá nên hỏi lung tung. M:ất bao nhiêu hả con?”

“Mười tám tr:iệu.”

“Mười tám tr:iệu… Dì biết mà, dì dặn con từ hồi tối rồi mà.”

“Dạ, dì dặn. Con khâu t:iền trong túi áo trong, hai mũi chỉ. Con chỉ nói chuyện đó với mình dì thôi. Dì là người con tin nhất ở cái chợ này.”

“Con nói vậy là ý gì?” Giọng dì chợt cao vút. “Dì ngồi cạnh con mười năm, dì coi con như con ruột…”

“Có người quay lại hết rồi dì. Cả tin nhắn trong máy bà áo hoa cũng có. Người gửi tên là Cá Sáu chợ.”

Không còn tiếng gì. Chỉ có tiếng thở gấp, tiếng ghế kéo lê, tiếng chợ nhỏ dần như dì đang chạy khuất ra sau sạp. Khi dì lên tiếng lại, giọng đã hạ xuống thành thì thào, run bần bật: “Hạnh, con nghe dì nói. Con đừng làm lớn chuyện. T:iền dì trả. Dì trả đủ mười tám tr:iệu, bán cái xuồng cũng được. Con đừng khai tên dì ra. Dì xin con. Nó… nó là con dì mà con…”

Nói đến đó, dì khựng lại như vừa tự cắn vào lưỡi mình.

“Ai là con dì?” tôi hỏi.

Chỉ còn tiếng thở. Rồi một tiếng “tít”, cuộc gọi bị cắt.

Trong phòng không ai nói gì. Quạt trần quay kèn kẹt. Na khẽ cựa mình trên vai tôi, lại ngủ tiếp.

Anh Phong hỏi trước: “Chị Hạnh, dì Sáu có con trai không?”

Cổ họng tôi nghẹn lại. “Có. Thằng Hưng. Nó lên Sài Gòn lâu rồi, dì nói nó làm ăn, bận không về.” Câu cuối tôi nói chậm hẳn, vì có thứ gì đó đang lặng lẽ khớp vào nhau trong đầu.

Anh xoay chiếc laptop về phía tôi: “Em vừa xin trích đoạn camera cổng bến xe. Chị coi người này.”

Một khung hình dừng lại. Gã áo xám đang bước qua cổng, nón kéo thấp, một tay gãi đầu, mặt nghiêng về phía ống kính. Dưới đuôi chân mày trái có một vết sẹo xéo, trắng bệch.

Tôi nhìn vết sẹo ấy mà tay lạnh ngắt. Bảy năm trước, thằng Hưng mười chín tuổi, phụ mẹ bốc cá, trượt chân ngã chiếc xe ba bánh, rách toạc chân mày. Chính tôi lấy chiếc khăn rằn của mình băng cho nó. Cái Tết năm đó là lần cuối tôi thấy nó, gầy nhom, ít nói. Sáng nay nó ngồi sát tôi suốt ba tiếng đồng hồ, nón sụp, mặt lúc nào cũng nghiêng ra cửa sổ, vậy mà tôi không nhận ra.

“Là nó,” tôi nói khẽ. “Là con trai dì Sáu.”

Anh Phong gật đầu, nhưng không có vẻ ngạc nhiên. Anh lấy từ ngăn kéo một tập hồ sơ mỏng: “Chị đọc dòng ‘chia phần như cũ’ trong tin nhắn chưa? Từ lúc thấy nó, em cho người đối chiếu hồ sơ. Hai năm nay, bến Miền Tây có ít nhất năm vụ y hệt. Nạn nhân đều là người quê chỗ chị, đều mang t:iền đi chữa b:ệnh hoặc đi mua bán lớn. Vụ nào cũng bị hành khách xung quanh chửi là ăn c:ắp, và vụ nào nạn nhân cũng rút đơn, về quê im lặng.”

Tôi như bị ai bóp nghẹt. “Bà Tư,” tôi nói. “Năm ngoái bà Tư lên Sài Gòn nuôi ông chồng nằm viện, m:ất hai chục triệu ở bến xe. Về bà kể có người chửi bà là ăn xin giả b:ệnh. Bà không dám ra chợ mấy tháng.” Tôi nhớ ra người mang chục ký cá sang nhà bà Tư hôm đó, người ngồi ôm bà khóc còn nhiều hơn bà. Là dì Sáu. Rồi tới ông Bảy bán ghe, rồi cô Út mua máy may. Tôi chưa bao giờ ghép những chuyện ấy lại thành một. Mỗi lần, người đầu tiên đến chia buồn đều là dì.

Dì ngồi giữa chợ, nơi ai cũng đến nói chuyện. Dì biết ai đi đâu, mang bao nhiêu, khâu giấu ở chỗ nào, vì chính chúng tôi tự kể.

“Anh Phong,” tôi nói, “tôi muốn gặp bà Thơm.”

Anh nhìn tôi một lúc, rồi đứng dậy mở cửa.

Phòng bên cạnh, bà Thơm ngồi trên chiếc ghế nhựa, không còn dáng vẻ đanh đá ở bến xe. Áo hoa nhàu nhĩ, hai tay đan chặt vào nhau. Anh Phong cho bà ta nghe đoạn ghi âm vừa rồi. Đến câu “Nó là con dì mà con…”, bà ta nhắm mắt, cười nhạt: “Cái bà Sáu này, vẫn yếu bóng vía như xưa.”

“Tại sao chị làm vậy?” tôi hỏi, đứng ngay ngưỡng cửa. “Tôi không đòi chị thương hại. Tôi muốn biết tại sao chị phải chửi tôi là ăn c:ắp?”

Bà ta nhìn tôi, lần đầu tiên không né tránh. “Chị chạy theo thằng Hưng thì nó ra cổng sau mất dạng từ lâu. Việc của tôi là giữ chị lại ba phút. Mà muốn giữ người ta ba phút thì cách dễ nhất là biến người ta thành kẻ ăn c:ắp. Nạn nhân khóc lóc thì thiên hạ thương, thiên hạ chạy đi b:ắt giùm. Nhưng nạn nhân mà bị cả đám chửi là kẻ tr:ộm thì ai cũng im. Mất mặt, ê chề, đòi cũng không dám đòi, báo c:ông an cũng không dám báo. Mười lăm năm tôi làm nghề này, chưa ai thoát.”

“Hai tiếng gõ lưng ghế, ba ngón tay là sao?” anh Phong hỏi.

“Hai tiếng gõ là yên, không ai để ý. Ba ngón là con mồi đúng người, ra tay được.” Bà ta liếc tôi, nhếch môi. “Mấy người ngoài cứ tưởng ba cọc t:iền.”

“Còn ông Lâm?”

“Lâm đứng sát cửa xe, nhận đồ. Hất tay chị ra là diễn cho tròn vai.”

Tôi đứng im. Tôi nghĩ tới con gái tôi trong tay mẹ nó, quỳ trên nền gạch, giữa những ánh mắt khinh bỉ mà người đàn bà này đã dựng lên từng viên một.

“Hôm nay chị thua vì thằng nhóc có cái đ:iện th:oại thôi,” bà ta nói, giọng cay độc. “Chị gặp may.”

“Không phải may,” tôi nói. “Là vì có người chịu đứng ra, dù cậu ấy cũng sợ. Chị làm nghề này mười lăm năm mà chưa gặp một người như vậy sao?”

Bà Thơm không trả lời. Tôi quay đi, không muốn nhìn thêm một giây nào nữa.

Chiều hôm đó, tôi đưa Na đến bệnh viện nhi, đúng lịch hẹn. Khoa đi cùng, xách giúp cái túi vải của hai mẹ con, nói là sợ tôi ôm con một mình không xuể. Tôi từ chối hai lần, cậu vẫn đi theo.

Bác sĩ khám rất kỹ, chụp siêu âm, nghe tim, xem phim. Cuối cùng ông gỡ ống nghe, nói với tôi bằng giọng chậm rãi: “Cháu bị thông liên thất, lỗ khá lớn. Phổi đã bắt đầu bị ảnh hưởng nhưng chưa nặng. Nếu để thêm vài tháng nữa thì sẽ khó. Bây giờ phẫu thuật vẫn kịp, và cơ hội khỏi rất cao.”

Tôi ngồi thụp xuống ghế, bịt miệng khóc không thành tiếng. Mười tám tr:iệu trong cái bóp vải ấy, đến lúc này tôi mới hiểu thực sự là gì. Không phải tiền. Là thời gian của con tôi.

Chi phí mổ thì còn lớn hơn tôi dành dụm. Nhưng tôi chưa kịp lo thì Khoa đã nhắn cho tôi xem điện thoại cậu. Cậu đăng video lên mạng ngay tối hôm bến xe, kèm vài dòng kể sự việc, chỉ để cảnh báo mọi người về chiêu móc túi. Sau hai ngày, video có hơn ba triệu lượt xem. Tin nhắn đổ về tới tấp: người hỏi thăm, người xin số tài khoản, người nói họ từng mất t:iền y hệt mà không dám kể.

Hôm sau, bà bán vé số ở bến xe, người từng nói với tôi những câu nặng nề, đứng trước cửa phòng bệnh, xách theo túi cam, mắt đỏ hoe. Bà không nói gì nhiều, chỉ để túi cam xuống rồi cúi đầu thật sâu. Tôi nhận túi cam, và nhận luôn lời xin lỗi lần thứ hai. Lần này tôi gật đầu.

Tôi từ chối số t:iền quyên góp lẻ tẻ trên mạng, chỉ đồng ý để bệnh viện cùng hội phụ nữ tỉnh nhà đứng ra tiếp nhận, minh bạch từng khoản. Tôi không muốn mình lại trở thành người bị mọi người nhìn bằng con mắt khác, dù là thương hay là khinh.

Sáng ngày thứ ba, anh Phong gọi cho tôi: “Chị Hạnh, tụi em b:ắt được thằng Hưng rồi. Nó trốn trong nhà trọ gần bến xe Miền Đông. Trong người còn hơn bốn triệu và hai cái ví của người khác. Lâm và bà Thơm cũng đã bị tạm giữ.” Anh ngừng một chút, rồi nói tiếp: “Còn một chuyện nữa. Dì Sáu đã tự lên đây sáng nay, ngồi ở phường từ sáu giờ, nói muốn gặp chị.”

Tôi nhờ Khoa trông Na, rồi đi.

Dì Sáu ngồi ở băng ghế gỗ ngoài hành lang phường, lưng còng hẳn xuống, tóc bạc đi thấy rõ. Chỉ sau mấy hôm, dì già đi cả chục tuổi. Trên đầu gối dì là một túi ni lông buộc kỹ, bên trong là những xấp t:iền cột dây thun.

Thấy tôi, dì đứng bật dậy, rồi q:uỳ sụp xuống nền gạch. Cú q:uỳ nặng nề, hai đầu gối đập xuống nghe rõ tiếng.

“Hạnh ơi, dì có tội với con. Dì có tội với mẹ con con…”

Tôi đứng yên. Tôi không đỡ dì lên. Nhưng tôi cũng không bỏ đi.

“Dì đứng lên đi,” tôi nói. “Hôm đó con q:uỳ giữa bến xe, người ta bảo con diễn. Con không nói câu đó với dì. Nhưng con cũng không đỡ dì dậy.”

Dì khóc nức nở, tay gói chặt cái túi ni lông, đẩy về phía tôi: “Hai chục tr:iệu đây, tiền dì bán cái xuồng với cái sạp. Dì đưa hết cho con. Con lấy đi, đưa Na đi mổ…”

“Mười tám tr:iệu của con tụi công an trả lại đủ rồi,” tôi nói. “Số này dì đem trả bà Tư, ông Bảy, cô Út, trả cho những người dì đã chỉ điểm. Con không lấy một đồng.”

Dì ngẩng lên nhìn tôi, mắt sưng húp. Tôi hỏi điều tôi muốn hỏi nhất từ hôm đó:

“Tại sao là con, dì? Dì thấy con gái con tím môi từng bước, dì biết con khâu t:iền bằng chính tay, dì nắm tay con dặn đi cẩn thận. Tại sao dì vẫn gửi tin cho họ?”

Dì Sáu gục đầu xuống, rất lâu mới nói được. “Thằng Hưng nợ tín dụng đen hai trăm tr:iệu. Tụi nó đến tận sạp dọa, đòi đập sạp, đòi lấy cái xuồng. Lần đầu, dì chỉ nói với nó chuyện bà Tư đi Sài Gòn, dì nghĩ… dì nghĩ chỉ một lần thôi. Rồi lần thứ hai, thứ ba. Mỗi lần dì tự nhủ là lần cuối.”

“Vậy sao lần này lại chọn con?”

Dì im lặng. Tôi nhìn dì, chờ.

“Vì nhà con chỉ có hai mẹ con,” dì nói, giọng nhỏ xíu như hơi gió. “Có chuyện cũng không ai đứng ra binh, không ai đi đòi giùm. Dì biết hết, dì biết người ta sẽ chửi con. Dì đã biết hết mà vẫn làm.”

Câu đó đau hơn mọi cú đẩy ở bến xe. Tôi đứng im, hai bàn tay siết lại, cố giữ cho giọng không run.

“Con từng coi dì như người thân nhất ở cái chợ này. Dì cho con mượn xe cút kít, dì cho con cá ăn những hôm con không có t:iền mua đồ. Con không nghĩ những chuyện đó là giả. Nhưng dì phải hiểu, những chuyện tốt dì làm không đủ để bù lại chuyện này.”

“Dì hiểu.”

“Dì phải khai hết, từng người, từng lần, từng đồng. Dì khai thật thì con còn thấy dì còn một chút gì đó của người dì con quen. Còn chuyện tha hay không tha, con tự giữ trong lòng. Pháp luật là việc của pháp luật.”

Dì Sáu gật đầu, trán chạm xuống nền gạch. Anh Phong đứng sau cánh cửa, lặng lẽ ra hiệu cho hai chiến sĩ bước vào dìu dì dậy. Dì đi giữa hai người, bước chân loạng choạng. Lúc ngang qua tôi, dì không dám ngẩng đầu.

Chiều hôm đó, tôi về bệnh viện. Na ngồi trên giường, ôm con gấu bông của một cô y tá cho mượn, hỏi tôi: “Mẹ ơi, bác bảo mổ xong con chạy được như các bạn hả mẹ?”

“Ừ,” tôi nói, và lần này tôi không phải cố gắng để giọng mình không vỡ. “Chạy được, nhảy dây được, đi học thể dục được.”

Na cười, hàm răng sún lộ ra giống y trong tấm hình tôi giữ trong bóp.

Một tháng sau, ca mổ của Na thành công. Khoa ngồi cùng tôi ngoài hành lang suốt bảy tiếng, không nói câu nào, chỉ lặng lẽ đưa tôi ly nước, lúc tôi thấy tay run thì đỡ lấy ly giùm. Tôi biết sau này cậu sẽ kể lại câu chuyện bằng giọng của một người trẻ, nhưng ngày hôm ấy, cậu chỉ là một đứa con trai ngồi cạnh một người mẹ đang chờ.

Phần tiền quyên góp còn dư sau ca mổ, tôi chuyển vào quỹ của bệnh viện cho những đứa trẻ khác. Tôi không muốn giữ lại bất kỳ khoản nào mà mình thấy không còn cần.

Ba tháng sau, vụ án ra tòa. Bà Thơm lãnh mức án nặng nhất vì cầm đầu và nhiều lần tái phạm. Thằng Hưng và Lâm cũng phải đền tội cho những gì đã làm. Dì Sáu nhờ tự thú và khai báo đầy đủ nên được giảm nhẹ, nhưng vẫn phải chịu án. Cả sạp, cả chiếc xuồng của dì đều bán đi, trả lại cho bà Tư, ông Bảy, cô Út và những người còn lại, đến từng đồng. Hôm bà Tư nhận lại hai chục tr:iệu, bà cầm tập t:iền, ngồi ngay giữa chợ khóc như đứa trẻ, rồi quay sang nắm tay tôi: “Con ơi, hóa ra bà không có ăn c:ắp thật.”

Tôi ôm bà, không nói được gì.

Tôi trở lại chợ vào một sáng đầu mùa mưa. Sạp cá bên cạnh vẫn để trống, mái tôn đã bạc màu, chiếc xe cút kít ngày xưa dì cho tôi mượn dựng nghiêng bên cột, không ai dám đụng vào. Tôi đứng nhìn một lúc lâu. Có những người từng thân thiết, mất đi rồi mới biết trong ngực mình còn nguyên một chỗ trống.

Rồi tôi mở sạp rau, xếp từng bó rau muống, mớ cải, rổ bí ngay ngắn như mọi ngày. Hàng xóm ghé lại mua, người mua ít, người mua nhiều, ai cũng gửi tôi thêm một câu hỏi thăm Na. Bên kia chợ, tiếng cười con nít vang lên. Na chạy giữa các sạp, hai má hồng hào, môi không còn tím, đuổi theo một con chuồn chuồn mà không hề thở dốc.

Chiếc bóp vải nâu mùa đó tôi giặt sạch, hong khô, cất vào ngăn tủ cùng tấm giấy chuyển viện và tấm hình Na mặc áo đồng phục. Mũi chỉ xanh còn lòng thòng ở khóa kéo, tôi không cắt. Tôi cũng không khâu thêm mũi nào nữa.

Tối hôm đó, điện thoại tôi sáng lên. Là tin nhắn của Khoa: một tấm hình cậu và mấy bạn sinh viên đứng trước chiếc xe đò, giơ cao điện thoại, bên dưới viết: “Dì ơi, tụi con vừa lập nhóm quay lại những vụ móc túi trên xe đường dài. Hôm nay tụi con giúp được một bác bị m:ất cái ví, y như hôm đó. Con nhớ dì với Na lắm, khi nào Na khỏe hẳn, dì dẫn bé ghé Sài Gòn chơi nha.”

Tôi nhìn màn hình rất lâu. Rồi tôi gõ lại: “Dì cảm ơn con. Hẹn con tháng sau.”

Ngoài hiên, mưa bắt đầu rơi, mỏng và đều. Na đã ngủ say, bàn tay nhỏ vắt ngang ngực, nhịp thở êm như tiếng mưa.

-HẾT-